1- دانشگاه هنر اصفهان ، zohresadeghi71@gmail.com
2- دانشگاه هنر اصفهان
چکیده: (7 مشاهده)
این پژوهش به بررسی و ارزیابی خطر خوردگی اشیای مسی و آلیاژهای آن در مجموعه خصوصی مؤمنی واقع در شهر بوئینمیاندشت استان اصفهان میپردازد. این اشیاء که برای سدهها در خاک مدفون بودهاند، بهدلیل عوامل محیطی مختلف دچار خوردگی شدهاند. اهمیت موضوع در این است که فرایند خوردگی حتی پس از انتقال به محیط موزهای نیز میتواند ادامه یابد و در صورت نبود اقدامات حفاظتی مناسب، به تخریب کامل اثر منجر شود. از اینرو مطالعه ترکیب آلیاژی، نوع و شدت خوردگی، محصولات خوردگی و شرایط محیط نگهداری برای تدوین برنامههای حفاظتی و مرمتی ضرورت دارد. در این راستا، ۲۱ شئ فلزی انتخاب و بررسی شد. اشیاء با استفاده از لوپ دیجیتال، میکروسکوپ نوری، SEM-EDS، XRD و XRF مورد مطالعه و بررسی قرار گرفت. علاوه بر این، پایش شرایط محیطی موزه و اندازهگیری دما و رطوبتنسبی با استفاده از دیتالاگر انجام شد. نتایج آزمایشگاهی نشان داد، اشیای مورد مطالعه از مس و آلیاژهای آن ساخته شدهاند. در همه نمونهها کوپریت بهعنوان محصول اصلی خوردگی شناسایی شد که تا حدی مانع اکسیداسیون بیشتر میشود. با این حال، حضور ترکیبات کلریدی مس در برخی نمونهها، مشخص کرد که خطر خوردگی و تخریب اشیاء همچنان وجود دارد. دادههای حاصل از پایش شرایط محیطی نشان داد که رطوبت نسبی محیط در تیرماه حدود ۳۱%، در آبانماه ۵۳%، در بهمنماه ۷۰% و در اسفندماه ۱۴۰۲ و فروردینماه ۱۴۰۳ به حدود ۶۷% رسیده است. این نوسانات، بهویژه افزایش رطوبت نسبی در فصول سرد، عاملی مهم در تشدید خوردگی ارزیابی شد. در نهایت، بر اساس وضعیت خوردگی و شرایط محیطی، اشیا در سه سطح حفاظتی اولویتبندی شدند که بخشی نیازمند اقدام فوری و بقیه در اولویتهای بعدی قرار گرفتند. با توجه به وجود مجموعههای مشابه در دیگر نقاط کشور، نتایج این پژوهش میتواند الگویی برای حفاظت در سایر مجموعههای خصوصی و محلی باشد و گامی مؤثر در صیانت از میراث فرهنگی و انتقال آن به نسلهای آینده تلقی شود.
شمارهی مقاله: 197
نوع مطالعه:
پژوهشي |
موضوع مقاله:
مرمت