دوره 6، شماره 12 - ( پاييز و زمستان 1395 )                   جلد 6 شماره 12 صفحات 103-114 | برگشت به فهرست نسخه ها


XML English Abstract Print


Download citation:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:

Mirahmadi A, Mahdavipour H. Analyzing the method of Hindi Circle for Determining the Direction of mosques’ Qibla (Case Study: Isfahan Jame mosque). مرمت و معماري ابران. 2016; 6 (12) :103-114
URL: http://mmi.aui.ac.ir/article-1-330-fa.html
میراحمدی احمد، مهدوی پور حسین. تحلیل روش دایره هندی در تعیین جهت قبله مساجد (نمونه‌موردی: مسجد جامع اصفهان). نشريه علمي- پژوهشي مرمت و معماري ايران. 1395; 6 (12) :103-114

URL: http://mmi.aui.ac.ir/article-1-330-fa.html


1- دانشجو کارشناسی ارشد دانشگاه یزد ، Ahmadmirahmadi@yahoo.com
2- استادیار دانشگاه یزد
چکیده:   (834 مشاهده)

کعبه به‌عنوان قبله نزد مسلمانان از اهمیت والایی برخوردار است. دانشمندان بسیاری در عرصه‌های ریاضیات، نجوم و جغرافیا سعی کردند تا روش‌ها و شیوه‌هایی دقیق را برای تعیین جهت قبله در سراسر قلمرو اسلامی پیدا کنند. یکی از روش‌هایی که برای تعیین جهت قبله در مساجد از آن استفاده می‌شود، دایره هندی است. گرچه تاریخچه ابداع این روش مبهم است ولی با مطالعات صورت‌گرفته می‌توان ریشه دایره هندی را در دایره جهت‌یابی معابد هندو جستجو کرد. در این تحقیق برای معرفی دایره هندی و اهمیت آن، از بعضی کتب خطی و تاریخی بهره‌گیری شده است. برای تعیین زاویه انحراف قبله با دایره هندی، به طول و عرض جغرافیایی کعبه و نقطه موردنظر نیاز است. مختصات کعبه و شهرهای اسلامی در کتبی موسوم به زیج ذکر شده است. ترسیم دایره هندی مبتنی‌بر حرکت خورشید و نتایج حاصل از زیج‌هاست. در زیج‌هایی که در دوره‌های مختلف گردآوری شده‌اند، ممکن است که مختصات شهرها یکسان بیان نشده باشد؛ این تفاوت‌ها بر زاویه انحراف قبله مساجد تأثیرگذار بوده است. در این زمینه، زاویه انحراف قبله مسجد جامع اصفهان که طبق کتاب خطی حسین ابن عبدالصمد حارثی بر اساس دایره هندی مشخص شده، موردبررسی قرار گرفته است. مطابق اندازه‌گیری‌ها، راستای شکل‌گیری این مسجد با زاویه انحراف قبله آن حدود 12 درجه اختلاف دارد. در نهایت، چنین به‌ دست آمد که اختلاف نه از روش دایره هندی بلکه از مختصات استخراج‌شده از زیج‌های قدیمی نشأت گرفته است. لازم است بیان شود، اگر از روش دایره هندی در مواقع خاصی از سال استفاده شود، نتایج حاصل از دقت بالاتری برخوردار است. 

متن کامل [PDF 1855 kb]   (417 دریافت)    
نوع مطالعه: پژوهشي | موضوع مقاله: معماري و شهرسازي

ارسال نظر درباره این مقاله : نام کاربری یا پست الکترونیک شما:
کد امنیتی را در کادر بنویسید

ارسال پیام به نویسنده مسئول


کلیه حقوق این وب سایت متعلق به نشریه علمی- پژوهشی مرمت و معماری ایران می باشد.

طراحی و برنامه نویسی : یکتاوب افزار شرق

© 2015 All Rights Reserved | Maremat & Me'mari-e Iran

Designed & Developed by : Yektaweb