مدرسه فَخریّه شهر سبزوار از جمله بناهای آموزشی کهن خراسان است که به ویژه در دوره‌های متأخر، به‌اشتباه به امیران آل‌بویه، فخرالدوله (د.387ق.) و معزالدوله دیلمی (د. 356ق.)، منسوب شده و حتی در برخی روایت‌های معاصر، به‌عنوان قدیمی‌ترین مدرسه اسلامی و شیعی باقی‌مانده معرفی گردیده است. پرسش اصلی این پژوهش آن است که زمان دقیق ساخت مدرسه فخریّه و هویت واقعی بانی آن چه بوده و علل شکل‌گیری این انتساب نادرست چیست؟ هدف مقاله، بررسی انتقادی روایت‌های تاریخی، ارزیابی اصالت کتیبه سرِ در مدرسه، و تحلیل داده‌های تاریخی مربوط به بنا برای روشن‌کردن دوره ساخت و شخصیّت سازنده آن است. پژوهش با روش تحقیق تاریخی و بر پایه بازخوانی منابع مکتوب، گزارش‌های محلی و شواهد معماری انجام شده است. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که مدرسه فخریّه در دوره تیموری و به دستور سید فخرالدین احمد سبزواری ساخته شده و انتساب آن به امیران آل‌بویه، حاصل برداشت های بعدی منابع و پژوهشگران از اشاره نویسنده تاریخ بیهق به « مدرسه دروازه عراق» که مکانی در حدود همین مدرسه را به ذهن متبادر می ساخته است و نیز بدخوانی کتیبه و تصحیف‌ در هنگام نوسازی‌ مدرسه و تأثیر گفتمان‌های سیاسی–مذهبی معاصر بوده است. بر این اساس، به نظر می رسد ادعاهایی همچون انتساب این مدرسه به دوره آل بویه یا کهن‌ترین مدرسه اسلامی‌، فاقد پشتوانه معتبر تاریخی است.