تحلیل پایداری محلات با قابلیت پیاده‌روی (مورد مطالعاتی: محله چرنداب در شهر تبریز) Analysis of Sustainability of Walkabe Neighborhoods (A Case Study of Charandab Neighborhood in Tabriz) 1 1 امروزه به‌رغم پیشرفت‌ تکنولوژی و گسترش شتابان شهرنشینی، شهرها به‌خصوص محلات‌ شهری با مشکلات عدیده‌ای روبه‌رو هستند. استفاده از وسایل نقلیه ‌موتوری به ‌‌جای پیاده‌روی، در دنیای امروزی تبدیل به یک هنجار شهرنشینی ‌شده است و در پی آن، مسکن‌های پراکنده با هسته‌های متعدد در خارج از محور پیاده‌روی احداث شده که توسعه گسترده و سبک زندگی ناپایدار را به‌دنبال داشته‌اند. در این رابطه، محلات، پایداری و جذابیت خود را از نظر زندگی سالم از دست ‌داده‌اند‌. به نظر یکی ‌از راه‌حل‌ها، استفاده از قابلیت‌ پیاده‌روی محلات است ‌که می‌تواند به ‌ارتقای کیفیت ‌محلات از منظر‌ پایداری منجر شود. هدف از پژوهش حاضر، تحلیل پایداری محلات با تمرکز بر قابلیت پیاده‌روی با توجه به نیازهای شهروندان از نظر کیفیت ‌زندگی در محله چرنداب شهر تبریز است و به دنبال پاسخِ این سؤال است که آیا برنامه‌ریزی و طراحی محله با قابلیت پیاده‌روی به پایداری محله چرنداب منجر شده است؟ روش ‌تحقیق، ترکیبی از کمی و کیفی با استفاده از راهبردهای همبستگی و تحلیل محتوا و ابزارهای پرسش‌نامه و مصاحبه است. حجم نمونه پرسش‌نامه از طریق فرمول کوکران به‌دست آمد و برای تجزیه و تحلیل اطلاعات از نرم‌افزار SPSS و Amos استفاده شد؛ حجم نمونه مصاحبه‌، شامل 12 نفر از متخصصین است که برای تحلیل داده‌ها از نرم‌افزار Maxqda بهره گرفته شد. یافته‌ها نشان دادند از نظر ساکنین در پایداری محله چرنداب با قابلیت پیاده‌روی، عامل حق انتخاب بیشترین و عامل پاسخ‌گویی مکان کمترین تأثیر را داشته‌ است و نیز ‌بین ادراک منفی و ادراک مثبت متخصصان، تفاوت معناداری وجود دارد. بنابراین، شرایط موجود طراحی محله‌ چرنداب فاقد بستر مناسب و امکان ترغیب ‌زیست مبتنی بر ‌پیاده‌مداری و زندگی پایدار است. با توجه به نتایج پرسشگری ساکنین و مصاحبه متخصصین، به ‌منظور پایداری محلات، به‌کار بردن اصل سازگاری در طراحی محله با قابلیت پیاده‌روی با تأکید بر حق انتخاب کاربران، مؤثر و ضروری است 2 Nowadays, despite the advancement of technology and the rapid expansion of urbanization, cities, especially urban neighborhoods, face many problems. Using of motor vehicles instead of walking, in today’s world has become a norm of urbanization, and as a result, scattered housing has been built with multiple cores outside the walking axis, which has led to a widespread development and unstable lifestyle. In this regard, neighborhoods within the cities have lost their sustainability and attractiveness in terms of healthy life. One of the solutions seems to be to use the walkability of neighborhoods, which can improve the quality of neighborhoods in terms of sustainability. The purpose of this study is to analyze the sustainability of neighborhoods focusing on the walkability to according to the needs of citizens in terms of life’s quality in the Charandab neighborhood of Tabriz, and seeks to answer the question of whether planning and designing the neighborhood with the walkability (pedestrian orientation) has led to the sustainability of the Charandab neighborhood? The research method is a combination of quantitative and qualitative methods using correlation strategies and content analysis and questionnaire and in-depth interview tools. The sample size of the questionnaire was obtained through Cochran’s formula and SPSS and Amos software were used for data analysis. Twelve experts were selected as the sample size for in-depth interviews and Maxqd software was used for data analysis. Findings showed that from the residents’ point of view, there was a significant difference between the sustainability of Charandab neighborhood with the walkability, and freedom and the right choice. Furthermore, there was a significant difference between negative perception and positive perception of experts. Therefore, the existing design conditions of Charandab neighborhood do not have a suitable context and the possibility of encouraging living based on pedestrian-oriented and sustainable life. According to the results of the survey of residents of Charandab neighborhood and interviews with experts, in order for sustainability of the neighborhoods, it is effective and necessary to apply the principle of compatibility in designing a neighborhood with walkability with emphasis on users’ choice. 1 18 2021/02/9 1399/11/21 2021/09/1 1400/6/10 اسلام کرمی Islam Karami استادیار، دانشکده مهندسی معماری و شهرسازی، دانشگاه صنعتی شاهرود Iran Islamkarami@shahroodut.ac.ir مصطفی بصیری Mustafa Basiri استادیار، گروه شهرسازی و معماری، واحد ایلخچی، دانشگاه آزاد اسلامی، ایلخچی Iran basiri.m@gmail.com علی زینالی عظیم Ali Zeinali Azim استادیار، گروه معماری و شهرسازی، عضو باشگاه نخبگان و پژوهشگران جوان، واحد تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز Iran al.zeynaly@gmail.com راحله عبدالهی Rahele Abdollahi استادیار، گروه معماری، واحد ممقان، دانشگاه آزاد اسلامی، ممقان Iran Abdollahi2013@yahoo.com Walking Sustainable neighborhood Charandab neighborhood of Tabriz پیاده‌روی محله‌ پایدار محله چرنداب تبریز آزاده، سید رضا؛ زربخش، شیرین؛ پرویزی، رضا و زالی، نادر (1398). تجزیه و تحلیلی بر کیفیت محله‌های شهری با تأکید بر مؤلفه‌های شهر پایدار. فصلنامه علمی-پژوهشی و بین‌المللی انجمن جغرافیای ایران، سال هفدهم (61)، 200-186.##پوراحمد، احمد؛ مرادپور، نبی و حاتمی‌نژاد، حسین (1397). بررسی تأثیر ابعاد کالبدی- فضایی بر پیاده‌مداری در شهر تهران (نمونه موردی: محلات امیرآباد و دانشگاه تهران). نشریه تحقیقات کاربردی علوم جغرافیایی، سال هجدهم (51)، 22-1. ##پورجعفر، محمدرضا و پورجعفر، علی (1391). الگوی پیشنهادی محله، با مرکزیت مسجد و فضاهای عمومی مورد نیاز در شهر ایرانی- اسلامی. مطالعات شهر ایران اسلامی، 3 (10)، 24-15. ## پورجعفر، محمدرضا؛ حسینی کمال‌آبادی، سید مرتضی؛ دهقانی فیروزآبادی، سید جلال و افتخاری، اصغر (1398). کتاب نظریه: کتابی در بالاترین سطح علم و تحقیق برای انتخاب و معرفی نظریه‌های برتر در عرصه علوم انسانی اسلامی. جلد دوم، چاپ اول، تهران: آفتاب توسعه. ##حبیبی، کیومرث و شیخ‌احمدی، احمد (1398). تحلیل و ارزیابی سیاست‌های پیاده‌محوری در بافت‌های تاریخی با تأکید بر پیاده‌راه‌ها (مطالعه موردی: پیاده‌راه خیام جنوبی ارومیه). مطالعات ساختار و کارکرد شهری، سال ششم (21)، 136-111. ##زرفشان، عطااله؛ پورمحمدی، محمدرضا؛ نصیری، اسماعیل و موسی‌کاظمی، مهدی (1395). بررسی نقش ساختار کالبدی- فضایی در عملکرد مطلوب محله‌ای (مطالعه موردی: کلان‌شهر تبریز). فضای جغرافیایی، 16 (53)، 312-291. ##صدیق، محمد؛ لطفی، صدیقه و قدمی، مصطفی (1397). مطالعه نقش عوامل محیط انسان‌ساخت در فعالیت پیاده‌روی افراد در محلات مسکونی (مطالعه موردی: منطقه 7 کلان‌شهر تهران). فصلنامه شهر پایدار، 1 (2)، 78-65.##محمدپور، صابر و مهرجو، مهرداد (1399). بررسی اثرات سیاست‌های حمل ‌و نقلی در توسعه محلات پایدار (مطالعه موردی: محله چله‌خانه، شهر رشت). مطالعات ساختار و کارکرد شهری، سال هفتم (25)، 84-57.##Abley, S. (2005). Walkability Scoping Paper (p.2). New Zealand. ##Adlakha, D.; Hipp, J. & Brownson, R. (2016). Adaptation and Evaluation of the Neighborhood Environment Walkability Scale in India (NEWS-India). International Journal of Environmental Research and Public Health, 13 (4), 1-24. ##Alexander, C. (2008). Towards a Sustainable Neighborhood: The Role of Open Spaces. Architectural Research, 2, 162-177.##Azmi, D.I. & Ahmad, P. (2015). A GIS Approach: Determinant of Neighbourhood Environment Indices in Influencing Walkability Between two Precincts in Putrajaya. Procedia-Social and Behavioral Sciences, 170, 557-566. ##Ball, K.; Bauman, A.; Leslie, E. & Owen, N. (2001). Perceived Environmental Aesthetics and Convenience and Company are Associated with Walking for Excersice among Australian Adults. Preventive Medicine, 5 (33), 434-440.##Barton, H.; Daniels, I.; Davis, G. & Guise, R. (1996). Going Green by Design. Sustainable Urban Design, 1 (57).##Betzenhauser, A. & Pauketat, T.R. (2019). 9 Elements of Cahokian Neighborhoods. Archeological Papers of the American Anthropological Association, 30 (1), 133-147. ##Boyle, L.; Michell, K. & Viruly, F. (2018). A Critique of the Application of Neighborhood Sustainability Assessment Tools in Urban Regeneration. Sustainability, 10 (4), 1005 ##Brunetta, G.; Caldarice, O.; Tollin, N. & Casals Jordi Morató, M.R. (2019). Urban Resilience for Risk and Adaptation Governance Theory and Practice. Cham: Published of Springer.##Burden, D.; Davis, D.; Sprowls, S.; Zykofsky, P. & Wallwork, M. (2002). Street Design Guidelines for Healthy Neighborhoods. Calif: Center for Livable Communities.##Carlson, J.A.; Remigio-Baker, R.A.; Anderson, C.A.; Adams, M.A.; Norman, G.J.; Kerr, J., ... & Allison, M. (2016). Walking Mediates Associations Between Neighborhood Activity Supportiveness and BMI in the Women’s Health Initiative San Diego Cohort. Health & place, 38, 48-53. ##Dawodu, A.; Akinwolemiwa, B. & Cheshmehzangi, A. (2017). A Conceptual Revisualization of the Adoption and Utilization of the Pillars of Sustainability in the Development of Neighbourhood Sustainability Assessment Tools. Sustainable Cities and Society, 28, 398-410. ##Diaz-Sarachaga, J.M. (2019). Analysis of the Global Resilience Assessment Frameworks for the Urban Realm. In ICSD 5th International Conference on Sustainable Development. Belgrade. 17-21. ##Duncan, M.J.; Winkler, E.; Sugiyama, T.; Cern, E.; Leslie, E. & Owen, N. (2010). Relationships of Land Use Mix with Walking for Transport: Do Land Uses and Geographical Scale Matter? Journal of Urban Health, 87 (5), 782-795.##El-khateeb, S.M. (2019). Sustainable Neighborhoods in Arab World; a Path towards Sustainability, the Case of the Sustainable City in Dubai. The Academic Research Community Publication, 3 (1), 153-166.##Ellis, G.; Hunter, R.; Tully, M.A.; Donnelly, M.; Kelleher, L. & Kee, F. (2015). Connectivity and Physical Activity: Using Footpath Networks to Measure the Walkability of Built Environments. Environment and Planning B: Planning and Design, 43 (1), 130-151. ##Ewing, R. & Handy, S. (2009). Measuring the Unmeas‌urable: Urban Design Qualities Related to Walkability. Journal of Urban Design, 14 (1), 65-84. ##Gallin, N. (2001). Quantifying Pedestrian Friendliness-Guidelines for Assessing Pedestrian Level of Service. Road and Transport Research, 10 (1), 47-55. ##Georgiadou, M.C. & Hacking, T. (2011). Future-Proofed Design for Sustainable Communities. Sustainability in Energy and Buildings, 7, 179-188. ##Ghadami, M.J. & Zeinalzadeh, S. (2015). The Role of Neighborhoods’ Centers in the Development of Urban Sustainability (Case Study: Mahmudabad Neighborhoods, Mazandaran, Iran). International Journal of Architecture and Urban Development, 5 (4), 67-78.##Guan, G.H.; Keith, M. & Hong, A. (2019). Designing Walkable Cities and Neighborhoods in the Era of Urban Big Data. Urban Planning International, 34 (5), 1-17. ##Handy, S.L.; Boarnet, M.G.; Ewing, R. & Killingsworth, R.E. (2002). How the Built Environment Affects Physical Activity: Views from Urban Planning. American journal of preventive medicine, 23 (2), 64-73##Hooper, P.; Giles-Corti, B. & Knuiman, M. (2014). Evaluating the Implementation and Active Living Impacts of a State Government Planning Policy Designed to Create Walkable Neighborhoods in Perth, Western Australia. American Journal of Health Promotion, 28 (3), S5-S18. ##Hourijani, N. & Charehjoo, F. (2019). The Role of Artificial Environment in Urban Sustainability, with Special Emphasis on the Ability to Walk in Residential Areas (Case Study: Sanandaj City). Sustainable architecture and urban planning, 7 (1), 29-48.##Humphrey, C.; Jensen, S.T.; Small, D. & Thurston, R. (2020). Urban Vibrancy and Safety in Philadelphia. Environment and Planning B: Urban Analytics and City Science, 47 (9), 1573-1587.##Khisty, C.J. (1994). Evaluation of Pedestrian Facilities: Beyond the Level of Service Concept. Transport Research Record (1438), 45-50. ##Landry, B. (2016). Race, Gender and Class: Theory and Methods of Analysis. New York: Routledge. ##Leslie, E.; Butterworth, I. & Edwards, M. (2006). Measuring the Walkability of Local Communities Using Geographic Information Systems Data. In Walk21-VII, “The Next Steps”, The 7th International Conference on Walking and Liveable Communities. Melbourne. http://www. walk21. com/papers/m (Vol. 6).##Lovasi, G.S.; Schwartz-Soicher, O.; Quinn, J.W.; Berger, D.K.; Neckerman, K.M.; Jaslow, R. & Rundle, A. (2013). Neighborhood Safety and Green Space as Predictors of Obeaity among Preachool Children from Low-Income Families in New York City. Prevenlille Medi&w, 57 (3), 189-193.##Mace, A. & Tewdwr-Jones, M. (2017). Neighborhood Planning, Participation and Rational Choice. Journal of Planning Education and Research, 39 (2), 1-33. ##Mayne, D.; Morgan, G.; Jalaludin, B. & Bauman, A. (2019). Area-Level Walkability and the Geographic Distribution of High Body Mass in Sydney, Australia: A Spatial Analysis Using the 45 and Up Study. International Journal of Environmental Research and Public Health, 16 (4), 664. ##Moradpour, N.; Pourahmad, A. & Hatami Nejad, H. (2018). Comparative Study of Pedestrian Development Indicators in Tehran (Case Study: Amirabad and Tehran University Neighborhoods). Geographical Space, 18 (62), 211-235.##Oyeyemi, A.L.; Kolo, S.M.; Rufai, A.A.; Oyeyemi, A.Y.; Omotara, B.A. & Sallis, J.F. (2019). Associations of Neighborhood Walkability with Sedentary Time in Nigerian Older Adults. International Journal of Environmental Research and Public Health, 16 (11), 1879. ##Pacifico, D. & Truex, L.A. (2019). Why Neighborhoods? The Neighborhood in Archaeological Theory and Practice. Archeological Papers of the American Anthropological Association, 30 (1), 5-19.##Pentella, R. (2009). Walkability and the Built Environment: A Neighborhood and Street Scale Assessment of Diverse San Francisco Neighborhoods. Walkability Assessment of San Francisco May 11th. 1-22.##Reisi, M.; Nadoushan, M.A. & Aye, L. (2019). Local Walkability Index: Assessing Built Environment Influence on Walking. Bulletin of Geography. Socio-economic Series, (46), 7-21.##Review, E. (2004). Skills for Sustainable Communities: The Office of the Deputy Prime Minister in Sustainable Communities: Quality with Quantity, RIBA, London, UK, Online. www.architecture.com (Retrieved 15 March 2008).##Ribeiro, A.I. & Hoffimann, E. (2018). Development of a Neighbourhood Walkability Index for Porto Metropolitan Area. How Strongly Is Walkability Associated with Walking for Transport? International Journal of Environmental Research and Public Health, 15 (12), 27-67. ##Schmidt, T.; Kerr, J. & Schipperijn, J. (2019). Associations between Neighborhood Open Space Features and Walking and Social Interaction in Older Adults-A Mixed Methods Study. Geriatrics, 4 (41), 1-18. ##Serra Coch, G. (2019). “Neighborhood Mapping and Neighborhood Planning”. Thesis Master of Science in Urban Planning, the Faculty of Architecture and Planning Columbia University.##Shamsuddin, S.; Abu, H.; Nur, R.; Ilani, B. & Siti, F. (2012). Walkable Environment in Increasing the Liveability of a City. Procedia-Social and Behavioral Sciences, 50, 167-178.##Singh, R. (2016). Factors Affecting Walkability of Neighborhoods. Procedia - Social and Behavioral Sciences, 216, 643-654.##Sonta, A.J. & Jain, R.K. (2019). Human-Technology Frontier, Sensing, and Computing. In ASCE International Conference on Computing in Civil Engineering 2019. 1-9. ##Stafford, L. & Baldwin, C. (2017). Planning Walkable Neighborhoods. Journal of Planning Literature, 33 (1), 17-30.##Steiniger, S.; Poorazizi, M.E. & Hunter, A. J. S. (2013). Walk your Place -Evaluating Neighborhood Accessibility at Street Level. Int. Arch. Photogram. Remote Sens. Spatial Inf. Information Sciences, 40, 1-6. ##Stone, E.C. (2019). Neighborhood as an Archaeological Concept. Archeological Papers of the American Anthropological Association, 30 (1), 185-191. ##Sulaiman, I.M. (2020). Walkability in Different Contexts in Neighborhood Planning: An Overview. Architecture Research, 10 (1), 27-43. ##Talen, E. & Koschinsky, J. (2013). The Walkable Neighborhood: A Literature Review. International Journal of Sustainable Land Use and Urban Planning, 1 (1), 42-63.##Tong, X.; Wang, Y. & Chan, E. H. W. (2016). International Research Trends and Methods for Walkability and Their Enlightenment in China. Procedia Environmental Sciences, 36, 130-137. ##Tran, M-C. (2016). Healthy Cities-Walkability as a Component of Health-Promoting Urban Planning and Design. Advances in Sustainable Urbanization, 1 (1), 11-21##Wang, H. & Yang, Y. (2019). Neighborhood Walkability: A Review and Bibliometric Analysis. Cities, 93 (2), 43-61.##Wargent, M. & Parker, G. (2018). Reimagining Neighborhood Governance: the Future of Neighborhood Planning in England. Town Planning Review, 89 (4), 379-402. ##Wu, J.; Ta, N.; Song, Y.; Lin, J. & Chai, Y. (2018). Urban form Breeds Neighborhood Vibrancy: A Case Study Using a GPS-Based Activity Survey in Suburban Beijing. Cities, 74 (3), 100-108. ##Zayed, M. A. A. (2016). The Effect of Landscape Elements on Walkability in Egyptian Gated Communities. Arch‌Net-IJAR, Archnet International Journal of Archi‌tectural Research, 10 (2), 113-129. ##Zhang, Q. (2018). Towards Sustainable Neighborhoods: Challenges and Opportunities for Neighborhood Planning in Transitional Urban China. Sustainability, 10 (2), 1-23. ##Zuniga-Teran, A.A. (2015). From Neighborhoods to Wellbeing and Conservation: Enhancing the use of Green Space through Walkability. Tucson, Arizona: University of Arizona Press. ##Zuniga-Teran, A.A.; Orr, B.J.; Gimblett, R.H.; Chalfoun, N.V.; Marsh, S.E.; Guertin, D.P. & Going, S.B. (2017). Designing Healthy Communities: Testing the Walkability Model. Frontiers of Architectural Research, 6 (1), 63-73. ##Zuniga-Teran, A.A.; Orr, B.J.; Gimblett, R.H.; Going, S.B.; Chalfoun, N.V.; Guertin, D.P. & Marsh, S.E. (2016). Designing Healthy Communities: a Walkability Analysis on LEED-ND. Frontiers of Architectural Research, 5(4), 433-452. ##Zuniga-Teran, A.A.; Stoker, P.; Gimblett, R.H.; Orr, B.J.; Marsh, S.E.; Guertin, D.P. & Chalfoun, N.V. (2019). Exploring the Influence of Neighborhood Walkability on the Frequency of Use of Greenspace. Landscape and Urban Planning, 190, 103609.##آزاده، سید رضا؛ زربخش، شیرین؛ پرویزی، رضا و زالی، نادر (1398). تجزیه و تحلیلی بر کیفیت محله‌های شهری با تأکید بر مؤلفه‌های شهر پایدار. فصلنامه علمی-پژوهشی و بین‌المللی انجمن جغرافیای ایران، سال هفدهم (61)، 200-186.##پوراحمد، احمد؛ مرادپور، نبی و حاتمی‌نژاد، حسین (1397). بررسی تأثیر ابعاد کالبدی- فضایی بر پیاده‌مداری در شهر تهران (نمونه موردی: محلات امیرآباد و دانشگاه تهران). نشریه تحقیقات کاربردی علوم جغرافیایی، سال هجدهم (51)، 22-1. ##پورجعفر، محمدرضا و پورجعفر، علی (1391). الگوی پیشنهادی محله، با مرکزیت مسجد و فضاهای عمومی مورد نیاز در شهر ایرانی- اسلامی. مطالعات شهر ایران اسلامی، 3 (10)، 24-15. ## پورجعفر، محمدرضا؛ حسینی کمال‌آبادی، سید مرتضی؛ دهقانی فیروزآبادی، سید جلال و افتخاری، اصغر (1398). کتاب نظریه: کتابی در بالاترین سطح علم و تحقیق برای انتخاب و معرفی نظریه‌های برتر در عرصه علوم انسانی اسلامی. جلد دوم، چاپ اول، تهران: آفتاب توسعه. ##حبیبی، کیومرث و شیخ‌احمدی، احمد (1398). تحلیل و ارزیابی سیاست‌های پیاده‌محوری در بافت‌های تاریخی با تأکید بر پیاده‌راه‌ها (مطالعه موردی: پیاده‌راه خیام جنوبی ارومیه). مطالعات ساختار و کارکرد شهری، سال ششم (21)، 136-111. ##زرفشان، عطااله؛ پورمحمدی، محمدرضا؛ نصیری، اسماعیل و موسی‌کاظمی، مهدی (1395). بررسی نقش ساختار کالبدی- فضایی در عملکرد مطلوب محله‌ای (مطالعه موردی: کلان‌شهر تبریز). فضای جغرافیایی، 16 (53)، 312-291. ##صدیق، محمد؛ لطفی، صدیقه و قدمی، مصطفی (1397). مطالعه نقش عوامل محیط انسان‌ساخت در فعالیت پیاده‌روی افراد در محلات مسکونی (مطالعه موردی: منطقه 7 کلان‌شهر تهران). فصلنامه شهر پایدار، 1 (2)، 78-65.##محمدپور، صابر و مهرجو، مهرداد (1399). بررسی اثرات سیاست‌های حمل ‌و نقلی در توسعه محلات پایدار (مطالعه موردی: محله چله‌خانه، شهر رشت). مطالعات ساختار و کارکرد شهری، سال هفتم (25)، 84-57.##Abley, S. (2005). Walkability Scoping Paper (p.2). New Zealand. ##Adlakha, D.; Hipp, J. & Brownson, R. (2016). Adaptation and Evaluation of the Neighborhood Environment Walkability Scale in India (NEWS-India). International Journal of Environmental Research and Public Health, 13 (4), 1-24. ##Alexander, C. (2008). Towards a Sustainable Neighborhood: The Role of Open Spaces. Architectural Research, 2, 162-177.##Azmi, D.I. & Ahmad, P. (2015). A GIS Approach: Determinant of Neighbourhood Environment Indices in Influencing Walkability Between two Precincts in Putrajaya. Procedia-Social and Behavioral Sciences, 170, 557-566. ##Ball, K.; Bauman, A.; Leslie, E. & Owen, N. (2001). Perceived Environmental Aesthetics and Convenience and Company are Associated with Walking for Excersice among Australian Adults. Preventive Medicine, 5 (33), 434-440.##Barton, H.; Daniels, I.; Davis, G. & Guise, R. (1996). Going Green by Design. Sustainable Urban Design, 1 (57).##Betzenhauser, A. & Pauketat, T.R. (2019). 9 Elements of Cahokian Neighborhoods. Archeological Papers of the American Anthropological Association, 30 (1), 133-147. ##Boyle, L.; Michell, K. & Viruly, F. (2018). A Critique of the Application of Neighborhood Sustainability Assessment Tools in Urban Regeneration. Sustainability, 10 (4), 1005 ##Brunetta, G.; Caldarice, O.; Tollin, N. & Casals Jordi Morató, M.R. (2019). Urban Resilience for Risk and Adaptation Governance Theory and Practice. Cham: Published of Springer.##Burden, D.; Davis, D.; Sprowls, S.; Zykofsky, P. & Wallwork, M. (2002). Street Design Guidelines for Healthy Neighborhoods. Calif: Center for Livable Communities.##Carlson, J.A.; Remigio-Baker, R.A.; Anderson, C.A.; Adams, M.A.; Norman, G.J.; Kerr, J., ... & Allison, M. (2016). Walking Mediates Associations Between Neighborhood Activity Supportiveness and BMI in the Women’s Health Initiative San Diego Cohort. Health & place, 38, 48-53. ##Dawodu, A.; Akinwolemiwa, B. & Cheshmehzangi, A. (2017). A Conceptual Revisualization of the Adoption and Utilization of the Pillars of Sustainability in the Development of Neighbourhood Sustainability Assessment Tools. Sustainable Cities and Society, 28, 398-410. ##Diaz-Sarachaga, J.M. (2019). Analysis of the Global Resilience Assessment Frameworks for the Urban Realm. In ICSD 5th International Conference on Sustainable Development. Belgrade. 17-21. ##Duncan, M.J.; Winkler, E.; Sugiyama, T.; Cern, E.; Leslie, E. & Owen, N. (2010). Relationships of Land Use Mix with Walking for Transport: Do Land Uses and Geographical Scale Matter? Journal of Urban Health, 87 (5), 782-795.##El-khateeb, S.M. (2019). Sustainable Neighborhoods in Arab World; a Path towards Sustainability, the Case of the Sustainable City in Dubai. The Academic Research Community Publication, 3 (1), 153-166.##Ellis, G.; Hunter, R.; Tully, M.A.; Donnelly, M.; Kelleher, L. & Kee, F. (2015). Connectivity and Physical Activity: Using Footpath Networks to Measure the Walkability of Built Environments. Environment and Planning B: Planning and Design, 43 (1), 130-151. ##Ewing, R. & Handy, S. (2009). Measuring the Unmeas‌urable: Urban Design Qualities Related to Walkability. Journal of Urban Design, 14 (1), 65-84. ##Gallin, N. (2001). Quantifying Pedestrian Friendliness-Guidelines for Assessing Pedestrian Level of Service. Road and Transport Research, 10 (1), 47-55. ##Georgiadou, M.C. & Hacking, T. (2011). Future-Proofed Design for Sustainable Communities. Sustainability in Energy and Buildings, 7, 179-188. ##Ghadami, M.J. & Zeinalzadeh, S. (2015). The Role of Neighborhoods’ Centers in the Development of Urban Sustainability (Case Study: Mahmudabad Neighborhoods, Mazandaran, Iran). International Journal of Architecture and Urban Development, 5 (4), 67-78.##Guan, G.H.; Keith, M. & Hong, A. (2019). Designing Walkable Cities and Neighborhoods in the Era of Urban Big Data. Urban Planning International, 34 (5), 1-17. ##Handy, S.L.; Boarnet, M.G.; Ewing, R. & Killingsworth, R.E. (2002). How the Built Environment Affects Physical Activity: Views from Urban Planning. American journal of preventive medicine, 23 (2), 64-73##Hooper, P.; Giles-Corti, B. & Knuiman, M. (2014). Evaluating the Implementation and Active Living Impacts of a State Government Planning Policy Designed to Create Walkable Neighborhoods in Perth, Western Australia. American Journal of Health Promotion, 28 (3), S5-S18. ##Hourijani, N. & Charehjoo, F. (2019). The Role of Artificial Environment in Urban Sustainability, with Special Emphasis on the Ability to Walk in Residential Areas (Case Study: Sanandaj City). Sustainable architecture and urban planning, 7 (1), 29-48.##Humphrey, C.; Jensen, S.T.; Small, D. & Thurston, R. (2020). Urban Vibrancy and Safety in Philadelphia. Environment and Planning B: Urban Analytics and City Science, 47 (9), 1573-1587.##Khisty, C.J. (1994). Evaluation of Pedestrian Facilities: Beyond the Level of Service Concept. Transport Research Record (1438), 45-50. ##Landry, B. (2016). Race, Gender and Class: Theory and Methods of Analysis. New York: Routledge. ##Leslie, E.; Butterworth, I. & Edwards, M. (2006). Measuring the Walkability of Local Communities Using Geographic Information Systems Data. In Walk21-VII, “The Next Steps”, The 7th International Conference on Walking and Liveable Communities. Melbourne. http://www. walk21. com/papers/m (Vol. 6).##Lovasi, G.S.; Schwartz-Soicher, O.; Quinn, J.W.; Berger, D.K.; Neckerman, K.M.; Jaslow, R. & Rundle, A. (2013). Neighborhood Safety and Green Space as Predictors of Obeaity among Preachool Children from Low-Income Families in New York City. Prevenlille Medi&w, 57 (3), 189-193.##Mace, A. & Tewdwr-Jones, M. (2017). Neighborhood Planning, Participation and Rational Choice. Journal of Planning Education and Research, 39 (2), 1-33. ##Mayne, D.; Morgan, G.; Jalaludin, B. & Bauman, A. (2019). Area-Level Walkability and the Geographic Distribution of High Body Mass in Sydney, Australia: A Spatial Analysis Using the 45 and Up Study. International Journal of Environmental Research and Public Health, 16 (4), 664. ##Moradpour, N.; Pourahmad, A. & Hatami Nejad, H. (2018). Comparative Study of Pedestrian Development Indicators in Tehran (Case Study: Amirabad and Tehran University Neighborhoods). Geographical Space, 18 (62), 211-235.##Oyeyemi, A.L.; Kolo, S.M.; Rufai, A.A.; Oyeyemi, A.Y.; Omotara, B.A. & Sallis, J.F. (2019). Associations of Neighborhood Walkability with Sedentary Time in Nigerian Older Adults. International Journal of Environmental Research and Public Health, 16 (11), 1879. ##Pacifico, D. & Truex, L.A. (2019). Why Neighborhoods? The Neighborhood in Archaeological Theory and Practice. Archeological Papers of the American Anthropological Association, 30 (1), 5-19.##Pentella, R. (2009). Walkability and the Built Environment: A Neighborhood and Street Scale Assessment of Diverse San Francisco Neighborhoods. Walkability Assessment of San Francisco May 11th. 1-22.##Reisi, M.; Nadoushan, M.A. & Aye, L. (2019). Local Walkability Index: Assessing Built Environment Influence on Walking. Bulletin of Geography. Socio-economic Series, (46), 7-21.##Review, E. (2004). Skills for Sustainable Communities: The Office of the Deputy Prime Minister in Sustainable Communities: Quality with Quantity, RIBA, London, UK, Online. www.architecture.com (Retrieved 15 March 2008).##Ribeiro, A.I. & Hoffimann, E. (2018). Development of a Neighbourhood Walkability Index for Porto Metropolitan Area. How Strongly Is Walkability Associated with Walking for Transport? International Journal of Environmental Research and Public Health, 15 (12), 27-67. ##Schmidt, T.; Kerr, J. & Schipperijn, J. (2019). Associations between Neighborhood Open Space Features and Walking and Social Interaction in Older Adults-A Mixed Methods Study. Geriatrics, 4 (41), 1-18. ##Serra Coch, G. (2019). “Neighborhood Mapping and Neighborhood Planning”. Thesis Master of Science in Urban Planning, the Faculty of Architecture and Planning Columbia University.##Shamsuddin, S.; Abu, H.; Nur, R.; Ilani, B. & Siti, F. (2012). Walkable Environment in Increasing the Liveability of a City. Procedia-Social and Behavioral Sciences, 50, 167-178.##Singh, R. (2016). Factors Affecting Walkability of Neighborhoods. Procedia - Social and Behavioral Sciences, 216, 643-654.##Sonta, A.J. & Jain, R.K. (2019). Human-Technology Frontier, Sensing, and Computing. In ASCE International Conference on Computing in Civil Engineering 2019. 1-9. ##Stafford, L. & Baldwin, C. (2017). Planning Walkable Neighborhoods. Journal of Planning Literature, 33 (1), 17-30.##Steiniger, S.; Poorazizi, M.E. & Hunter, A. J. S. (2013). Walk your Place -Evaluating Neighborhood Accessibility at Street Level. Int. Arch. Photogram. Remote Sens. Spatial Inf. Information Sciences, 40, 1-6. ##Stone, E.C. (2019). Neighborhood as an Archaeological Concept. Archeological Papers of the American Anthropological Association, 30 (1), 185-191. ##Sulaiman, I.M. (2020). Walkability in Different Contexts in Neighborhood Planning: An Overview. Architecture Research, 10 (1), 27-43. ##Talen, E. & Koschinsky, J. (2013). The Walkable Neighborhood: A Literature Review. International Journal of Sustainable Land Use and Urban Planning, 1 (1), 42-63.##Tong, X.; Wang, Y. & Chan, E. H. W. (2016). International Research Trends and Methods for Walkability and Their Enlightenment in China. Procedia Environmental Sciences, 36, 130-137. ##Tran, M-C. (2016). Healthy Cities-Walkability as a Component of Health-Promoting Urban Planning and Design. Advances in Sustainable Urbanization, 1 (1), 11-21##Wang, H. & Yang, Y. (2019). Neighborhood Walkability: A Review and Bibliometric Analysis. Cities, 93 (2), 43-61.##Wargent, M. & Parker, G. (2018). Reimagining Neighborhood Governance: the Future of Neighborhood Planning in England. Town Planning Review, 89 (4), 379-402. ##Wu, J.; Ta, N.; Song, Y.; Lin, J. & Chai, Y. (2018). Urban form Breeds Neighborhood Vibrancy: A Case Study Using a GPS-Based Activity Survey in Suburban Beijing. Cities, 74 (3), 100-108. ##Zayed, M. A. A. (2016). The Effect of Landscape Elements on Walkability in Egyptian Gated Communities. Arch‌Net-IJAR, Archnet International Journal of Archi‌tectural Research, 10 (2), 113-129. ##Zhang, Q. (2018). Towards Sustainable Neighborhoods: Challenges and Opportunities for Neighborhood Planning in Transitional Urban China. Sustainability, 10 (2), 1-23. ##Zuniga-Teran, A.A. (2015). From Neighborhoods to Wellbeing and Conservation: Enhancing the use of Green Space through Walkability. Tucson, Arizona: University of Arizona Press. ##Zuniga-Teran, A.A.; Orr, B.J.; Gimblett, R.H.; Chalfoun, N.V.; Marsh, S.E.; Guertin, D.P. & Going, S.B. (2017). Designing Healthy Communities: Testing the Walkability Model. Frontiers of Architectural Research, 6 (1), 63-73. ##Zuniga-Teran, A.A.; Orr, B.J.; Gimblett, R.H.; Going, S.B.; Chalfoun, N.V.; Guertin, D.P. & Marsh, S.E. (2016). Designing Healthy Communities: a Walkability Analysis on LEED-ND. Frontiers of Architectural Research, 5(4), 433-452. ##Zuniga-Teran, A.A.; Stoker, P.; Gimblett, R.H.; Orr, B.J.; Marsh, S.E.; Guertin, D.P. & Chalfoun, N.V. (2019). Exploring the Influence of Neighborhood Walkability on the Frequency of Use of Greenspace. Landscape and Urban Planning, 190, 103609. ##

تبیین مؤلفه‌های رضایتمندی دانشجویان از فضاهای عمومی دانشگاه (نمونه مورد مطالعه: دانشکده معماری و شهرسازی دانشگاه هنر اصفهان) Investigating the components of student satisfaction with the public spaces on campus: A case study of the Art University of Isfahan’s Faculty of Architecture and Urban Planning 1 1 در دهه‌های اخیر، با توجه به تغییرات در شیوه‌های یادگیری و پیشرفت فن‌آوری، نقش فضاهای عمومی در دانشگاه‌ها اهمیت بیشتری یافته است. لذا تفکر دوباره درباره معماری این فضاها با مطالعه نیازها و تجربیات دانشجویان، ضروری به نظر می‌رسد. با چنین برداشتی، مقاله حاضر، با هدف افزایش رضایتمندی دانشجویان، ترجیحات و نیازهای دانشجویان در استفاده از فضاهای عمومی دانشگاه را مورد مطالعه قرار داد. با استفاده از یک مطالعه میدانی در دانشکده معماری و شهرسازی دانشگاه هنر اصفهان، داده‌ها از طریق یک نظرسنجی کیفی و با استفاده از نصب پوستر در چهار فضای عمومی دانشکده جمع‌آوری شدند. این شیوه‌ به دانشجویان امکان داد تا نظرات، ترجیحات و ایده‌های خود را مطرح کنند. پوسترها به مدت 6 روز در موقعیت‌های تعیین‌شده قرار گرفتند و در نهایت 248 نظر در مورد فضاها جمع‌آوری شد. تحلیل داده‌ها به شیوه کیفی و با کدگذاری به روش تحلیل مقایسه‌ای مداوم انجام شد. نتایج به‌دست‌آمده نشان دادند که مؤلفه‌های رضایتمندی دانشجویان از فضاهای عمومی دانشکده بر مبنای دو ویژگی اصلی مکان قابل بررسی هستند؛ کالبد و فعالیت. علاوه بر این، یک جنبه کارکردی در کتابخانه مورد تأکید است که اشاره به ساعات دسترسی دانشجویان به کتابخانه دارد. بر مبنای نتایج حاصل از کدگذاری‌ دیدگاه‌های دانشجویان، جنبه کالبدی فضا نشان‌دهنده نیاز آنها به طراحی مناسب منظر و مبلمان، آسایش محیطی و فضاهای پشتیبان در فضاهای عمومی دانشگاه است. نتایج بررسی جنبه‌ فعالیتی فضا نیز نشان دادند که دانشجویان قابلیت محیط برای انجام طیفی از فعالیت‌های فردی و جمعی را ارزشمند می‌دانند. این فعالیت‌ها شامل؛ خلوت، تعامل، درگیری تحصیلی، تفریح و ترمیم و مطالعه فردی و گروهی در فضاهای عمومی دانشگاه هستند. تجزیه و تحلیل‌ها همچنین نشان از آن دارند که اهمیت این فعالیت‌ها در چهار مکان مورد بررسی برای دانشجویان متفاوت است. 2 In recent decades, due to changes in learning methods and technological advancements, the role of public spaces on campus has taken on greater significance. Therefore, rethinking the architecture of these spaces while considering students’ experiences and needs has become imperative. With this insight, this paper aims to enhance student satisfaction by examining their preferences and needs concerning campus public spaces. Through a field study conducted at the Faculty of Architecture and Urban Planning at the Art University of Isfahan, data were gathered using a qualitative survey and by installing posters in four public spaces within the faculty. This approach allowed students to express their opinions, preferences, and ideas. Posters remained in specified locations for six days, culminating in the collection of 248 comments about the spaces. The data analysis was qualitative and employed constant comparative analysis coding. From the data, student preferences for public spaces on campus can be classified into two distinct categories: physical characteristics and activity-related characteristics. Furthermore, the library emphasizes a functional aspect, which refers to students’ library access hours. According to the analysis of student perspectives, the physical aspect of the space demonstrates their desire for suitable landscape and furniture design, environmental comfort, and support areas in campus public spaces. Our findings regarding the activity dimension indicate that students value the environment’s capacity to support a variety of individual and collective activities. These activities include solitude, interaction, academic engagement, recreation, and individual or group study in public spaces on campus. Moreover, the analysis demonstrates that the importance of these activities varies according to the four study areas mentioned previously. 19 34 2021/02/92021/08/22 1400/5/31 2021/09/12022/03/5 1400/12/14 صدف کرامتی Sadaf Karamati دانشجوی دکتری معماری اسلامی، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه هنر اصفهان Iran s.karamati@aui.ac.ir مریم عظیمی Maryam Azimi استادیار، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه هنر اصفهان Iran m.azimi@aui.ac.ir Satisfaction Campus Public space رضایتمندی دانشگاه فضای عمومی رضایی، ناهیده؛ محمدزاده، رحمت و عمرانی‌پور، علی (1395). ارزیابی کیفیت اجتماعی مسیرهای ارتباطی باز و نیمه‌باز پردیس‌های دانشگاهی، مطالعه موردی: پردیس دانشگاه کاشان. مطالعات معماری ایران، 5 (10)، 206-183.##رضوی، مصطفی؛ اکبری، مرتضی؛ جعفرزاده، مرتضی و زالی، محمدرضا (1392) .بازکاوی روش تحقیق آمیخته. چاپ دوم، تهران: دانشگاه تهران. ##Alhusban, A.A.; Alhusban, S.A. & Al-Betawi, Y.N. (2019). The degree of the Hashemite university students’ desires, needs, and satisfaction with their campus urban design. Journal of Place Management and Development, 12 (3), 408-448. ##Amoako, I. & Asamoah-Gyimah, K. (2020). Indicators of students‘ satisfaction of quality education services in some selected universities in Ghana. South African Journal of Higher Education, 34 (5), 61-72. ##Barrett, L. (2014). „The College Union and a Sense of Community for Students in Public Higher Education: Is there a Relationship?“. Education Doctoral, St. John Fisher College. ##Boys, J. (2011). Towards creative learning spaces: re-thinking the architecture of post-compulsory education. London: Routledge. ##Burgess, A.; Senior, C. & Moores, E. (2018). A 10-year case study on the changing determinants of university student satisfaction in the UK. PloS one, 13 (2), 1-15. ##Canter, D. (1997). The Psychology of Place. London: Architectural Press.##Chang, C. (2014). Social Design in Arts and Letters. Design Management Review, 25 (2), 40-41. ##Costa, A.P. & Steffgen, G. (2020). After the Move to a New Campus—Effects on Students’ Satisfaction with the Physical and Learning Environment. Education Sciences, 10 (12), 370. ##Coulson, J.; Roberts, P. & Taylor, I. (2018). University trends: contemporary campus design. London: Routledge. ##Elliott, K.M. & Healy, M.A. (2001). Key factors influencing student satisfaction related to recruitment and retention. Journal of Marketing for Higher Education, 10 (4), 1-11. ##Elliott, K.M. & Shin, D. (2002). Student satisfaction: An alternative approach to assessing this important concept. Journal of Higher Education policy and management, 24 (2), 197-209. ##Goldsmith, S.A. (2020). Artists as City Builders: Ideas for Inclusion. The American Downtown Revitalization Review, 1 (2), 1-6. ##Hajrasouliha, A.H. & Ewing, R. (2016). Campus does matter. Planning for Higher Education, 44 (3), 30-45. ##Han, H.; Kiatkawsin, K.; Kim, W. & Hong, J.H. (2018). Physical classroom environment and student satisfaction with courses. Assessment & Evaluation in Higher Education, 43 (1), 110-125.##Hanssen, T.-E. S. & Solvoll, G. (2015). The importance of university facilities for student satisfaction at a Norwegian University. Facilities, 33 (13/14), 744-759.##Helland, P.A.; Stallings, H.J. & Braxton, J.M. (2002). The Fulfillment of Expectations for College and Student Departure Decisions. Journal of College Student Retention: Research, Theory & Practice, 3 (4), 381-396. ##Jereb, E.; Jerebic, J. & Urh, M. (2018). Revising the importance of factors pertaining to student satisfaction in higher education. Organizacija, 51 (4), 271-285. ##Kärnä, S. & Julin, P. (2015). A framework for measuring student and staff satisfaction with university campus facilities. Quality Assurance in Education, 23 (1), 47-66. ##Kotler, P.; Keller, K.L. & Manceau, D. (2016). Marketing Management. New Jersy: Pearson Education. ##Li, L.H.; Wu, F. & Su, B. (2018). Impacts of library space on learning satisfaction–An empirical study of university library design in Guangzhou, China. Academic Librarianship, 44 (6), 724-737. ##Malik, R.H. & Rizvi, A.A. (2018). Effect of Classroom Learning Environment on Students‘ Academic Achievement in Mathematics at Secondary Level. Bulletin of Education and Research, 40 (2), 207-218. ##Mogueira, M.J. (2018). Measuring Academic Life Satisfaction in Portuguese Students. Nursing & Healthcare International Journal, 2 (1), 1-3. ##Ndofirepi, E.S. (2015). „Rethinking social spaces in higher education“. PhD thesis. University of the Witwatersrand, Faculty of Humanities. ##O‘Rourke, V. & Baldwin, C. (2016). Student engagement in placemaking at an Australian university campus. Australian Planner, 53 (2), 103-116. ##Rothe, P.; Lindholm, A.L.; Hyvönen, A. & Nenonen, S. (2012). Work environment preferences–does age make a difference? Facilities, 30 (1/2), 78-95. ##Santini, F. d. O.; Ladeira, W.J.; Sampaio, C.H. & da Silva Costa, G. (2017). Student satisfaction in higher education: A meta-analytic study. Marketing for Higher Education, 27 (1), 1-18. ##Sapri, M.; Kaka, A. & Finch, E. (2009). Factors that influence student’s level of satisfaction with regards to higher educational facilities services. Malaysian Journal of Real Estate, 4 (1), 34-51. ##Strange, C.C. & Banning, J.H. (2015). Designing for learning. San Francisco: Jossey-Bass. ##Strelan, P.; Osborn, A. & Palmer, E. (2020). Student satisfaction with courses and instructors in a flipped classroom: A meta-analysis. Journal of Computer Assisted Learning, 36 (3), 295-314. ##Weerasinghe, I.S. & Fernando, R. (2017). Students‘ satisfaction in higher education. American Journal of Educational Research, 5 (5), 533-539. ##Whitton, P.D. (2018). „The New University: Space, Place and Identity“. PhD thesis. Manchester Metropolitan University. ##Wu, X. (2018). „The design qualities and spatial organisation for higher education informal learning spaces“. PhD thesis. University of Nottingham.##رضایی، ناهیده؛ محمدزاده، رحمت و عمرانی‌پور، علی (1395). ارزیابی کیفیت اجتماعی مسیرهای ارتباطی باز و نیمه‌باز پردیس‌های دانشگاهی، مطالعه موردی: پردیس دانشگاه کاشان. مطالعات معماری ایران، 5 (10)، 206-183.##رضوی، مصطفی؛ اکبری، مرتضی؛ جعفرزاده، مرتضی و زالی، محمدرضا (1392) .بازکاوی روش تحقیق آمیخته. چاپ دوم، تهران: دانشگاه تهران. ##Alhusban, A.A.; Alhusban, S.A. & Al-Betawi, Y.N. (2019). The degree of the Hashemite university students’ desires, needs, and satisfaction with their campus urban design. Journal of Place Management and Development, 12 (3), 408-448. ##Amoako, I. & Asamoah-Gyimah, K. (2020). Indicators of students‘ satisfaction of quality education services in some selected universities in Ghana. South African Journal of Higher Education, 34 (5), 61-72. ##Barrett, L. (2014). „The College Union and a Sense of Community for Students in Public Higher Education: Is there a Relationship?“. Education Doctoral, St. John Fisher College. ##Boys, J. (2011). Towards creative learning spaces: re-thinking the architecture of post-compulsory education. London: Routledge. ##Burgess, A.; Senior, C. & Moores, E. (2018). A 10-year case study on the changing determinants of university student satisfaction in the UK. PloS one, 13 (2), 1-15. ##Canter, D. (1997). The Psychology of Place. London: Architectural Press.##Chang, C. (2014). Social Design in Arts and Letters. Design Management Review, 25 (2), 40-41. ##Costa, A.P. & Steffgen, G. (2020). After the Move to a New Campus—Effects on Students’ Satisfaction with the Physical and Learning Environment. Education Sciences, 10 (12), 370. ##Coulson, J.; Roberts, P. & Taylor, I. (2018). University trends: contemporary campus design. London: Routledge. ##Elliott, K.M. & Healy, M.A. (2001). Key factors influencing student satisfaction related to recruitment and retention. Journal of Marketing for Higher Education, 10 (4), 1-11. ##Elliott, K.M. & Shin, D. (2002). Student satisfaction: An alternative approach to assessing this important concept. Journal of Higher Education policy and management, 24 (2), 197-209. ##Goldsmith, S.A. (2020). Artists as City Builders: Ideas for Inclusion. The American Downtown Revitalization Review, 1 (2), 1-6. ##Hajrasouliha, A.H. & Ewing, R. (2016). Campus does matter. Planning for Higher Education, 44 (3), 30-45. ##Han, H.; Kiatkawsin, K.; Kim, W. & Hong, J.H. (2018). Physical classroom environment and student satisfaction with courses. Assessment & Evaluation in Higher Education, 43 (1), 110-125.##Hanssen, T.-E. S. & Solvoll, G. (2015). The importance of university facilities for student satisfaction at a Norwegian University. Facilities, 33 (13/14), 744-759.##Helland, P.A.; Stallings, H.J. & Braxton, J.M. (2002). The Fulfillment of Expectations for College and Student Departure Decisions. Journal of College Student Retention: Research, Theory & Practice, 3 (4), 381-396. ##Jereb, E.; Jerebic, J. & Urh, M. (2018). Revising the importance of factors pertaining to student satisfaction in higher education. Organizacija, 51 (4), 271-285. ##Kärnä, S. & Julin, P. (2015). A framework for measuring student and staff satisfaction with university campus facilities. Quality Assurance in Education, 23 (1), 47-66. ##Kotler, P.; Keller, K.L. & Manceau, D. (2016). Marketing Management. New Jersy: Pearson Education. ##Li, L.H.; Wu, F. & Su, B. (2018). Impacts of library space on learning satisfaction–An empirical study of university library design in Guangzhou, China. Academic Librarianship, 44 (6), 724-737. ##Malik, R.H. & Rizvi, A.A. (2018). Effect of Classroom Learning Environment on Students‘ Academic Achievement in Mathematics at Secondary Level. Bulletin of Education and Research, 40 (2), 207-218. ##Mogueira, M.J. (2018). Measuring Academic Life Satisfaction in Portuguese Students. Nursing & Healthcare International Journal, 2 (1), 1-3. ##Ndofirepi, E.S. (2015). „Rethinking social spaces in higher education“. PhD thesis. University of the Witwatersrand, Faculty of Humanities. ##O‘Rourke, V. & Baldwin, C. (2016). Student engagement in placemaking at an Australian university campus. Australian Planner, 53 (2), 103-116. ##Rothe, P.; Lindholm, A.L.; Hyvönen, A. & Nenonen, S. (2012). Work environment preferences–does age make a difference? Facilities, 30 (1/2), 78-95. ##Santini, F. d. O.; Ladeira, W.J.; Sampaio, C.H. & da Silva Costa, G. (2017). Student satisfaction in higher education: A meta-analytic study. Marketing for Higher Education, 27 (1), 1-18. ##Sapri, M.; Kaka, A. & Finch, E. (2009). Factors that influence student’s level of satisfaction with regards to higher educational facilities services. Malaysian Journal of Real Estate, 4 (1), 34-51. ##Strange, C.C. & Banning, J.H. (2015). Designing for learning. San Francisco: Jossey-Bass. ##Strelan, P.; Osborn, A. & Palmer, E. (2020). Student satisfaction with courses and instructors in a flipped classroom: A meta-analysis. Journal of Computer Assisted Learning, 36 (3), 295-314. ##Weerasinghe, I.S. & Fernando, R. (2017). Students‘ satisfaction in higher education. American Journal of Educational Research, 5 (5), 533-539. ##Whitton, P.D. (2018). „The New University: Space, Place and Identity“. PhD thesis. Manchester Metropolitan University. ##Wu, X. (2018). „The design qualities and spatial organisation for higher education informal learning spaces“. PhD thesis. University of Nottingham. ##

طراحی در بافت روستاهای تاریخی با رویکرد معماری میان‌افزا (نمونه پژوهشی: طراحی اقامتگاه بوم‌گردی و گردشگری سپورغان شهرستان ارومیه) Infill Architecture: A Practical Approach for Designing in the Texture of Historical Villages A Case Study on Designing Ecotourism and Tourism Accommodation in Sopurghan Village in the City of Urmia University, Urmia, Iran 1 1 معماری میان‌افزا به‌عنوان رویکردی عملی در جهت ایجاد ساختارها و سازمان‌های جدید برای تأمین فضاهای قابل‌استفاده در بافت‌های تاریخی همواره مطرح بوده که برخاسته از گرایش‌های توسعه شهری است و می‌تواند به‌عنوان رویکرد طراحی در بافت‌های تاریخی روستاها نیز مورد استفاده قرار گیرد. این پژوهش برای یافتن پاسخ به این سؤال که "با توجه به رویکرد معماری میان‌افزا چگونه می‌توان در بافت تاریخی و سنتی روستاهای تاریخی مداخله کرد؟" انجام ‌شده؛ با این فرض که به‌کارگیری مدل می‌تواند باعث تأثیر عوامل چندوجهی مؤثر در طراحی در بافت روستایی شود و عدم کاربست آن، غفلت از برخی مؤلفه‌های مؤثر در این طراحی را در بر خواهد داشت. این امر، ضرورت تدوین دستور کار برنامه‌ریزی طراحی در بافت روستاهای تاریخی برای بهره‌گیری از زیرساخت‌ها و ظرفیت‌های موجود را لازم می‌نماید. بدین ‌ترتیب، هدف پژوهش حاضر، دست‌یابی و تدوین مدل دستور کار برنامه‌ریزی طراحی بر اساس اصول معماری میان‌افزا در بافت روستاهای تاریخی و کاربست آن در نمونه پژوهشی است. روش تحقیق این پژوهش، از نوع کیفی- کمی است. در این میان، مؤلفه‌ها و الگوهای زمینه‌گرایی، شاخصه‌های فیزیکی و چندوجهی توسعه میان‌افزا و همچنین رویکردهای طراحی بناهای میان‌افزا در حوزه معماری در جهت نیل به این هدف، مورد بررسی و تحلیل قرار گرفتند و مدل مستخرج از مبانی نظری به جهت آزمون برای طراحی اقامتگاه بوم‌گردی و گردشگری در روستای سپورغان شهرستان ارومیه، به‌کار گرفته ‌شده است. یافته‌های تحقیق نشان می‌دهند به‌کارگیری این مدل طراحی می‌تواند باعث تأثیر عوامل چندوجهی مؤثر، از جمله الگوهای کالبدی- معماری و الگوهای محیطی- عملکردی در طراحی در بافت روستایی شده که علاوه بر حفظ ارزش‌های میراث معماری زمینه با طبیعت آن نیز هماهنگ شود. 2 Infill architecture has always been considered as a practical approach to creating new structures to provide usable spaces in historical textures, which in addition to meeting the needs of the contemporary era and strengthening the intrinsic values of a place, also plays a key role in the development of these centers. This approach, which originated from urban development trends, can also be used as a design keyword in the historical textures of villages. Thus, this study seeks to answer the question of how to intervene in the historical and traditional texture of historical villages according to the infill architectural approach. Assuming that the application of the model can affect the effective multifaceted factors on the design in the rural texture and without its application, many important and necessary components will not be included in the process, which can cause problems in this regard. The main purpose of this research is to obtain a model agenda for planning the design of infill buildings in the texture of historical villages and its application in a case study. This study is descriptive-analytical research. The most important findings and conclusions of the research are the presentation of the design agenda model based on the principles of infill architecture in the texture of historical villages which after assessing the situation and analyzing the data based on comprehensive physical information, architecture as well as formal, environmental, climatic patterns and interpretation of the new building plan, is introduced. In order to assess it, this model was used to design ecotourism and tourism accommodation in Sopurghan village of Urmia city. This research has achieved qualitative results through the application of quantitative methods, which in addition to preserving the valuable architectural heritage of the field and in harmony with its nature, can also play a significant role in economic, social and environmental prosperity and provide local resources in these centers and preparing a suitable platform for design in other valuable villages. 35 52 2021/02/92021/08/222021/08/11 1400/5/20 2021/09/12022/03/52022/02/8 1400/11/19 مظفر عباس زاده mozaffar abbaszadeh استادیار، دانشکده معماری، شهرسازی و هنر، دانشگاه ارومیه، ایران Iran mozaffarabbaszadeh@gmail.com حمید بهجت Hamid Behjat کارشناس ارشد معماری، دانشکده فنی و مهندسی، مؤسسه آموزش عالی آفاق ارومیه، ایران Iran behjat.hamid@yahoo.com Infill architecture Historical texture Historical village of Sopurghan City of Urmia معماری میان‌افزا بافت تاریخی اقامتگاه بوم‌گردی و گردشگری روستای تاریخی سپورغان شهرستان ارومیه بوستانی، داریوش؛ ابتکاری، محمدحسین و محمدپور، احمد (1391). ارزیابی شاخص‌های کیفیت زندگی در نواحی روستایی کشور. راهبرد اجتماعی و فرهنگی، سال اول (14)، 195-168.##بهمنی، المیرا؛ گودرزی سروش، محمدمهدی و زارعی، محمدابراهیم (1395). بررسی شناخت عوامل زمینه‌گرا در کالبد خانه‌ها و بافت کهن سنندج با نگاهی به ویژگی‌های عمارت وکیل‌الملک. مطالعات شهر ایرانی اسلامی، سال هفتم (26)، 69-55.##خان محمدی، بهروز (1388). کلیساهای خشتی ارومیه. پیمان، سال سیزدهم (50)، 106-86. ##رفیعیان، مجتبی و رضوی، حامده (1389). ارتقای کیفیت محیط شهری با استفاده از رویکرد برنامه‌ریزی طراحی‌محور: (تئاتر شهر و پهنه پیرامون). مدرس علوم انسانی- برنامه‌ریزی و آمایش فضا، 14 (2)، 287-269.##سادات نائینی، شکوفه و سهیلی، جمال‌الدین (1398). استراتژی ترجیحی طراحی بناهای میان‌افزا در بافت‌های تاریخی از دیدگاه متخصصان معماری، شهرسازی و مرمت. آرمان‌شهر، 12 (7)، 118-111.##سلطانی، مهرداد؛ منصوری، سید امیر و فرزین، احمدعلی (1391). تطبیق نقش الگو و مفاهیم مبتنی بر تجربه در فضای معماری. مرکز پژوهشی هنر معماری و شهرسازی باغ نظر، سال نهم (21)، 14-3.##سهیلی، جمال‌الدین (1397). مروری بر تجربیات جهانی توسعه میان‌افزا در معماری. چاپ اول، تهران: گوهر دانش.##شاه تیموری، یلدا و مظاهریان، حامد (1391). رهنمودهای طراحی برای ساختارهای جدید در زمینه‌ تاریخی. هنرهای زیبا- معماری و شهرسازی، 17 (4)، 40-29. ##شاه تیموری، یلدا؛ مظاهریان، حامد و حناچی، پیروز (1390). ساختارهای جدید، واسطه پیوند میان گذشته و آینده (طراحی در مجاورت آب‌انبار سردار و حمام راه ری در شهر قزوین). هفت شهر، 3 (38-37)، 54-39. ##شریفیان، احسان (1389). توسعه میان‌افزاـ بهره‌گیری از ظرفیت‌های درونی شهر. منظر، 2 (10)، 50-47.##صادق احمدی، مهدی؛ ابوئی، رضا و ندیمی، هادی (1396). هفت مفهوم مؤثر در اسناد بین‌المللی حفاظت پس از منشور ونیز بر حفاظت از میراث روستایی. مرمت و معماری ایران، سال هفتم (13)، 61-49.##عباس‌زاده، مظفر (1384). "طرح مرمت و سامان‌دهی مجموعه بازار ارومیه خیابان امام (ره) محدوده بازار". پایان کارشناسی ارشد، مرمت و احیای بناها و بافت‌های تاریخی. پردیس هنرهای زیبا تهران، دانشکده معماری.##عباس‌زاده، مظفر و بهجت، حمید (1399). واکاوی ساختار معماری خانه‌های تاریخی و سنتی روستای سپورغان شهرستان ارومیه. مسکن و محیط روستا، سال سی و نهم (170)، 82-67.##علوی‌زاده، سیده الهام؛ اسلامی، سید غلامرضا و حبیب، فرح (1397). بررسی تأثیر میزان زمینه‌گرایی بناهای میان‌افزا بر تداوم حیات بافت تاریخی بازار سنتی ایران (نمونه موردی: حریم درجه ‌دو بافت تاریخی بازار سنتی اردبیل). پژوهش‌های معماری اسلامی، سال ششم (18)، 85-69.##علی‌پور، روجا و خادمی، مسعود (1390). تأثیرات ساختارهای میان‌افزا. منظر، 3 (14)، 83-80.##عیسی‌خانی، گورگیس (1386). سیری در تاریخ روستای سپورغان. چاپ اول، بی‌جا. موجود در کتابخانه بنیاد ایران‌شناسی استان آذربایجان غربی.##فرشچین، احمدرضا؛ شریفیان، احسان؛ رفیعیان، مجتبی و رمضانی، راضیه (1396). تبیین نظری مبانی توسعه میان‌افزا و رویکردهای آن. جغرافیا و آمایش شهری- منطقه‌ای، سال هفتم (23)، 182-165.##فیضی، محسن و اسماعیل‌دخت، مریم (1394). تبارشناسی تحلیلی تکنولوژی‌های نوین‌ساخت جهت هویت‌بخشی به بناهای معماری با رویکرد زمینه‌گرایی. مدیریت شهری، 14 (38)، 195-173.##قادریان، مسعود (1396). چارچوب توسعه میان‌افزا در بافت‌های تاریخی (بررسی موردی: دستور کار طراحی سایت ایلچی‌خان در بافت تاریخی یزد). نامه معماری و شهرسازی، 9 (19)، 111-93.##قدیری، بهرام (1385). ساختارهای جدید در محیط‌های تاریخی. چاپ اول، تهران: دفتر پژوهش‌های فرهنگی. ##قره بگلو، مینو؛ بلالی اسکویی، آزیتا و اردبیلچی، ایلقار (1399). واکاوی مؤلفه‌های کیفی میان‌افزایی در بافت تاریخی تبریز (نمونه‌های موردی: مجموعه تجاری مشروطه و صاحب‌الامر در بازار تاریخی. جغرافیا (برنامه‌ریزی منطقه‌ای)، سال یازدهم (1)، 31-15.##قره بگلو، مینو؛ نژاد ابراهیمی، احد و اردبیلچی، ایلقار (1398). معماری میان‌افزا؛ رویکردی میان‌رشته‌ای برای طراحی در بافت تاریخی نمونه موردی: مجموعه تجاری مشروطه در بافت تاریخی بازار تبریز. باغ نظر، سال شانزدهم (76)، 68-57.##مسعود، محمد و بیگ‌زاده شهرکی، حمیدرضا (1393). مبانی شکل‌گیری بناهای میان‌افزا در بافت‌های تاریخی بر اساس بیانیه‌ها و منشورهای بین‌المللی. مطالعات و پژوهش‌های شهری و منطقه‌ای، سال ششم (22)، 108-85. ##مهندسین مشاور پایدار گستر پارمیس (1391). طرح هادی روستای سپورغان (طرح پژوهشی). بنیاد مسکن انقلاب اسلامی استان آذربایجان غربی. ##Stavreva, b. (2017). Now vs Old: Now Architrcture of Purpose in Old Setting. http://.www. vtechworks.lib.vt.edu. (Retrieved 20 September. 2018)##Warthington, j. (1998). Managing and Moderating change. New buildings in historic settings. In Warren, j.; Warthington, j. & Taylor, S. (Eds.). New York: Architectural Press. 22-25.##بوستانی، داریوش؛ ابتکاری، محمدحسین و محمدپور، احمد (1391). ارزیابی شاخص‌های کیفیت زندگی در نواحی روستایی کشور. راهبرد اجتماعی و فرهنگی، سال اول (14)، 195-168.##بهمنی، المیرا؛ گودرزی سروش، محمدمهدی و زارعی، محمدابراهیم (1395). بررسی شناخت عوامل زمینه‌گرا در کالبد خانه‌ها و بافت کهن سنندج با نگاهی به ویژگی‌های عمارت وکیل‌الملک. مطالعات شهر ایرانی اسلامی، سال هفتم (26)، 69-55.##خان محمدی، بهروز (1388). کلیساهای خشتی ارومیه. پیمان، سال سیزدهم (50)، 106-86. ##رفیعیان، مجتبی و رضوی، حامده (1389). ارتقای کیفیت محیط شهری با استفاده از رویکرد برنامه‌ریزی طراحی‌محور: (تئاتر شهر و پهنه پیرامون). مدرس علوم انسانی- برنامه‌ریزی و آمایش فضا، 14 (2)، 287-269.##سادات نائینی، شکوفه و سهیلی، جمال‌الدین (1398). استراتژی ترجیحی طراحی بناهای میان‌افزا در بافت‌های تاریخی از دیدگاه متخصصان معماری، شهرسازی و مرمت. آرمان‌شهر، 12 (7)، 118-111.##سلطانی، مهرداد؛ منصوری، سید امیر و فرزین، احمدعلی (1391). تطبیق نقش الگو و مفاهیم مبتنی بر تجربه در فضای معماری. مرکز پژوهشی هنر معماری و شهرسازی باغ نظر، سال نهم (21)، 14-3.##سهیلی، جمال‌الدین (1397). مروری بر تجربیات جهانی توسعه میان‌افزا در معماری. چاپ اول، تهران: گوهر دانش.##شاه تیموری، یلدا و مظاهریان، حامد (1391). رهنمودهای طراحی برای ساختارهای جدید در زمینه‌ تاریخی. هنرهای زیبا- معماری و شهرسازی، 17 (4)، 40-29. ##شاه تیموری، یلدا؛ مظاهریان، حامد و حناچی، پیروز (1390). ساختارهای جدید، واسطه پیوند میان گذشته و آینده (طراحی در مجاورت آب‌انبار سردار و حمام راه ری در شهر قزوین). هفت شهر، 3 (38-37)، 54-39. ##شریفیان، احسان (1389). توسعه میان‌افزاـ بهره‌گیری از ظرفیت‌های درونی شهر. منظر، 2 (10)، 50-47.##صادق احمدی، مهدی؛ ابوئی، رضا و ندیمی، هادی (1396). هفت مفهوم مؤثر در اسناد بین‌المللی حفاظت پس از منشور ونیز بر حفاظت از میراث روستایی. مرمت و معماری ایران، سال هفتم (13)، 61-49.##عباس‌زاده، مظفر (1384). "طرح مرمت و سامان‌دهی مجموعه بازار ارومیه خیابان امام (ره) محدوده بازار". پایان کارشناسی ارشد، مرمت و احیای بناها و بافت‌های تاریخی. پردیس هنرهای زیبا تهران، دانشکده معماری.##عباس‌زاده، مظفر و بهجت، حمید (1399). واکاوی ساختار معماری خانه‌های تاریخی و سنتی روستای سپورغان شهرستان ارومیه. مسکن و محیط روستا، سال سی و نهم (170)، 82-67.##علوی‌زاده، سیده الهام؛ اسلامی، سید غلامرضا و حبیب، فرح (1397). بررسی تأثیر میزان زمینه‌گرایی بناهای میان‌افزا بر تداوم حیات بافت تاریخی بازار سنتی ایران (نمونه موردی: حریم درجه ‌دو بافت تاریخی بازار سنتی اردبیل). پژوهش‌های معماری اسلامی، سال ششم (18)، 85-69.##علی‌پور، روجا و خادمی، مسعود (1390). تأثیرات ساختارهای میان‌افزا. منظر، 3 (14)، 83-80.##عیسی‌خانی، گورگیس (1386). سیری در تاریخ روستای سپورغان. چاپ اول، بی‌جا. موجود در کتابخانه بنیاد ایران‌شناسی استان آذربایجان غربی.##فرشچین، احمدرضا؛ شریفیان، احسان؛ رفیعیان، مجتبی و رمضانی، راضیه (1396). تبیین نظری مبانی توسعه میان‌افزا و رویکردهای آن. جغرافیا و آمایش شهری- منطقه‌ای، سال هفتم (23)، 182-165.##فیضی، محسن و اسماعیل‌دخت، مریم (1394). تبارشناسی تحلیلی تکنولوژی‌های نوین‌ساخت جهت هویت‌بخشی به بناهای معماری با رویکرد زمینه‌گرایی. مدیریت شهری، 14 (38)، 195-173.##قادریان، مسعود (1396). چارچوب توسعه میان‌افزا در بافت‌های تاریخی (بررسی موردی: دستور کار طراحی سایت ایلچی‌خان در بافت تاریخی یزد). نامه معماری و شهرسازی، 9 (19)، 111-93.##قدیری، بهرام (1385). ساختارهای جدید در محیط‌های تاریخی. چاپ اول، تهران: دفتر پژوهش‌های فرهنگی. ##قره بگلو، مینو؛ بلالی اسکویی، آزیتا و اردبیلچی، ایلقار (1399). واکاوی مؤلفه‌های کیفی میان‌افزایی در بافت تاریخی تبریز (نمونه‌های موردی: مجموعه تجاری مشروطه و صاحب‌الامر در بازار تاریخی. جغرافیا (برنامه‌ریزی منطقه‌ای)، سال یازدهم (1)، 31-15.##قره بگلو، مینو؛ نژاد ابراهیمی، احد و اردبیلچی، ایلقار (1398). معماری میان‌افزا؛ رویکردی میان‌رشته‌ای برای طراحی در بافت تاریخی نمونه موردی: مجموعه تجاری مشروطه در بافت تاریخی بازار تبریز. باغ نظر، سال شانزدهم (76)، 68-57.##مسعود، محمد و بیگ‌زاده شهرکی، حمیدرضا (1393). مبانی شکل‌گیری بناهای میان‌افزا در بافت‌های تاریخی بر اساس بیانیه‌ها و منشورهای بین‌المللی. مطالعات و پژوهش‌های شهری و منطقه‌ای، سال ششم (22)، 108-85. ##مهندسین مشاور پایدار گستر پارمیس (1391). طرح هادی روستای سپورغان (طرح پژوهشی). بنیاد مسکن انقلاب اسلامی استان آذربایجان غربی. ##Stavreva, b. (2017). Now vs Old: Now Architrcture of Purpose in Old Setting. http://.www. vtechworks.lib.vt.edu. (Retrieved 20 September. 2018)##Warthington, j. (1998). Managing and Moderating change. New buildings in historic settings. In Warren, j.; Warthington, j. & Taylor, S. (Eds.). New York: Architectural Press. 22-25. ##

بررسی چگونگی تأثیر کیفیت پیوستگی فضایی در ورودی‌ها بر میزان حضورپذیری در بازار (نمونه مطالعاتی: بازار سنتی شهر شیراز) Investigating the effect of spatial cohesion quality on inputs on bazaar attendance (Case study: Shiraz traditional bazaar) 1 1 حضورپذیری مردم در یک فضای عمومی، بسیاری از مسائل از جمله حوزه‌های اقتصادی، فرهنگی، اجتماعی و ... مرتبط با آن فضا را تحت‌ تأثیر قرار داده و عامل اصلی در تعیین میزان موفقیت آن فضا به‌شمار می‌رود. از سویی، هر فضای شهری از طریق لبه‌های خود با محیط پیرامونی آن در ارتباط است که در این خصوص پیوستگی فضایی در لبه‌ها، عامل اصلی در تعیین نوع و شکل ارتباط با فضای پیرامونی است. بنابراین، پیوستگی فضایی در ورودی‌های یک مجموعه شهری به‌عنوان جزئی از لبه می‌تواند تأثیر به‌سزایی در افزایش حضورپذیری در آن مجموعه داشته باشد. با این توضیح در این پژوهش، موضوع چگونگی تأثیر پیوستگی فضایی در ورودی‌های یک مجموعه عمومی شهری بر میزان تمایل افراد به حضورپذیری در آن مجموعه مورد بررسی قرار می‌گیرد که در این ‌ارتباط، مجموعه بازار سنتی شیراز به‌عنوان نمونه موردی تحقیق مدنظر قرار گرفته است. روش تحقیق در این پژوهش، توصیفی تحلیلی مبتنی بر ترکیب روش‌های کمی و کیفی در گردآوری و تحلیل داده‌ها است که بسته به ماهیت شاخص‌های تحلیل در بخش‌های مختلف، از روش‌های مشاهده، مصاحبه، پرسش‌نامه و نرم‌افزار Depthmap در ارزیابی ابعاد مختلف موضوع بهره گرفته شد. نتایج تحقیق در نهایت حکایت از وجود یک رابطه مستقیم میان پیوستگی فضایی در بعضی از ورودی‌های بازار و تمایل به استفاده از آن ورودی‌ها جهت حضور در بازار داشتند. همچنین تداوم کالبدی، تداوم کارکردی و تداوم بصری، از جمله ابعاد پیوستگی فضایی در ورودی‌ها هستند که مجموعه‌ این عوامل می‌توانند بر میزان حضورپذیری در یک فضای شهری (به‌عنوان‌ مثال بازار) نقش داشته باشند. 2 Understanding an architectural space, by being attendance in that space and experiencing it closely, becomes a part of that space, watching it and moving in it. The attendance of man as the main resident or consumer of architectural space is also a two-way relationship between the human world and his space. The attendance of people gives character to public spaces and strengthens the character of such spaces from within. Thinkers also know quality by attendance in all directions, so that man rarely steps in it until he finds a desirable and satisfying space for presence. In a high quality environment, not only is attendance not mandatory, but also the tendency to spend more time on activities increases due to better conditions. In addition, a wide range of optional attendance and activities are performed by inviting people to stop, move, sit, eat, play, and so on. The attendance of people in a public space affects many issues, including economic, cultural, social, etc. related to that space and is the main factor in determining the success rate of that space. On the other hand, each urban space is related to its surroundings through its edges, in this regard, the spatial continuity at the edges is the main factor in determining the type and shape of the relationship with the surrounding space. Therefore, spatial continuity at the entrances of an urban complex as a part of the edge, can have a significant impact on increasing the presence in that complex. spatial continuity at the borders can affect the quality of the interior space and the desire of people to use it. This issue is especially important in relation to urban public spaces, where the main condition for their success is to increase the attendance of people within them. In this regard, bazaars as part of the structure of urban space, which play an important role in the economic, social and cultural prosperity of cities, are highly dependent on this issue. With this explanation in this research, the issue of how the effect of spatial coherence in the entrances of a public urban complex on the willingness of individuals to attend that complex is examined. In this regard, the traditional bazaar complex of Shiraz has been considered as a case study.The research method in this descriptive-analytical study is based on a combination of quantitative and qualitative methods in data collection and analysis, which depending on the nature of the analysis indicators in different sections, from observation, interview, questionnaire and software. Depthmap software was used to evaluate the various dimensions of the subject. Finally, the research results indicate that there is a direct relationship between spatial continuity in some bazaar inputs and the tendency to use those inputs for the attendance of users in the bazaar. Also, physical continuity, functional continuity and visual continuity are among the dimensions of spatial continuity at the entrances, which can play a role in the level of presence in an urban space (such as the market). 53 70 2021/02/92021/08/222021/08/112021/01/8 1399/10/19 2021/09/12022/03/52022/02/82022/01/8 1400/10/18 سیده مریم باقری maryam bagheri دانشجوی دکتری؛ گروه معماری، دانشکده هنر و معماری، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد شیراز Iran archbagheri96@gmail.com طاهره نصر tahere nasr دانشیار؛ گروه معماری، دانشکده هنر و معماری، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد شیراز. Iran Aliakbarheidari.iust@gmail.com علی اکبر حیدری ali akbar heidari استادیار معماری، عضو هیئت علمی دانشکده فنی و مهندسی دانشگاه یاسوج. Iran aliakbar_heidari@yu.ac.ir ملیحه تقی پور malihe taghipour استادیار؛ گروه معماری، دانشکده هنر و معماری، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد شیراز Iran malihe_taghipour@yahoo.com Presence Spatial Continuity Physical Continuity Functional Continuity Visual Continuity Shiraz Traditional Bazaar Complex حضورپذیری پیوستگی بازار سنتی شیراز آرام، فرشید؛ قرائی، فریبا و حبیبی، میترا (1397). بررسی نقش بازارهای دوره‌ای در حضورپذیری ساکنین محله‌های شهری و افزایش تعاملات اجتماعی، مورد مطالعاتی: شهر همدان. پژوهش در نظام‌های آموزشی، 11 (37)، 200-179. ##بنتلی، ای ین؛ الکک، آلن؛ مورین، پال؛ مک گلین سو و اسمیت، گراهام (1985). محیط‌های پاسخ‌ده. ترجمه مصطفی بهزادفر، تهران: دانشگاه علم و صنعت ایران. ##بنیانی، فاطمه؛ معمار ضیاء، کاظم؛ حبیبی، امین و فتاحی، کاوه (1397). پیوستگی فضایی در گذر از فضای باز به بسته. اندیشه معماری، 4 (2)، 73-63.##پاکزاد، جهانشاه (1391). راهنمای طراحی فضاهای شهری در ایران. چاپ ششم، تهران: شهیدی. ##پاکزاد، جهانشاه (1395). مبانی نظری و فرآیند طراحی شهری. چاپ هشتم، تهران: شهیدی. ##پیوسته‌گر، یعقوب؛ حیدری، علی‌اکبر؛ کیائی، مریم و کیائی، مهدخت (1396). تحلیل فرآیند مسیریابی با استفاده از روش نحو فضا در موزه هنرهای معاصر. هویت شهر، 30 (11)، 58-45.##حمزه‌نژاد، مهدی و رادمهر، مهسا (1396). تحلیل اصول فضایی و الگوگزینی بهینه در معماری الگوگرای معاصر ایران (بررسی موردی: سازمان میراث فرهنگی کشور، حسین امانت). مطالعات معماری ایران، 11 (6)، 168-145. ##حمیدی، ملیحه (1376). استخوان‌بندی شهر تهران. جلد اول، چاپ اول، تهران: سازمان مشاور فنی و مهندسی شهر تهران. ##حیدری، علی‌اکبر و کیایی، مریم (1398). تحلیل تطبیقی الگوهای فضایی و ویژگی‌های شناختی بازار ایرانی با استفاده از تئوری‌های چیدمان فضا و گشتالت (مطالعه موردی: مجموعه بازار قزوین). مطالعات شهری، 33 (9)، 76-63. ##حیدری، علی‌اکبر؛ پیوسته‌گر، یعقوب و کیایی، مریم (1395). سنجش میزان راندمان عملکردی فضا در انواع سازمان فضایی بناهای درمانی با استفاده از تکنیک نحو فضا (نمونه موردی: سنجش موقعیت ایستگاه پرستاری در بخش بستری). انجمن علمی معماری و شهرسازی ایران، 2 (7)، 162-149. ##دیده‌بان، محمد؛ پوردهیمی، شهرام و ریسمانچیان، امید (1392). روابط بین ویژگی‌های شناختی و پیکره‌بندی فضایی محیط مصنوع، تجربه‌ای در دزفول. دو فصلنامه مطالعات معماری ایران، 1 (4)، 64-37. ##راست‌جو، سیده سولماز و بمانیان، محمدرضا (1398). گونه‌شناسی ساختار فضایی خانه معاصر ایرانی با تکیه بر محرمیت و سلسله ‌مراتب (نمونه موردی: خانه‌های تهران در دهه‌های 50، 60، 70 و 80). نشریه هنرهای زیبا، 2 (24)، 58-49. ##روشن‌دل، تکتم؛ سلطانی‌فرد، هادی؛ عباس‌زاده، شهاب و سلمانی مقدم، محمد (1395). واکاوی ابعاد کیفیت محیطی تأثیرگذار بر حضورپذیری فضاهای تجاری (نمونه موردی: خیابان‌های تجاری راهنمایی مشهد). مطالعات و پژوهش‌های شهری و منطقه‌ای، 28 (8)، 92-71. ##رضازاده، طاهر (1387)‌. کاربرد نظریه گشتالت در هنر و طراحی‌. آینه خیال، 2 (9)، 37-31. ##رهایی، امید؛ سیستانی کرم‌پور، شقایق و رهایی، علی (1392). عناصر کالبدی معماری ایرانی اسلامی بازار قدیم دزفول و ویژگی‌های آنها در هدایت جریان هوا. مطالعات شهر ایرانی اسلامی، 13 (16)، 64-55. ##ساربان قلی ستاری، حسن و جدایی، امیر (1390). بررسی و تحلیل طرح‌های کاربندی به‌کاررفته در تیمچه‌های بازار تبریز. مطالعات شهر ایرانی اسلامی ، 5 (2)، 46-29. ##سلطان‌زاده، حسین (1383). بازارهای ایرانی. چاپ سوم، تهران: دفتر پژوهش‌های فرهنگی. ##سیفیان، محمدکاظم و محمودی، محمدرضا (1386). محرمیت در معماری سنتی ایران. هویت شهر، 1 (1)، 14-3. ##صادقی، سارا؛ قلعه‌نویی، محمود و مختارزاده، صفورا (1391). بررسی تأثیر طرح‌های توسعه شهری معاصر بر ساختار فضایی هسته تاریخی شمال شهر اصفهان. مطالعات شهری، 2 (5)، 12-3. ##عابدینی، اصغر؛ ثبات ثانی، ناصر و گلشنی، مینا (1398). تحلیل تأثیر تغییرات کالبدی بر ساختار فضایی محدوده تاریخی شهر ارومیه به روش Space Syntax و GIS. پژوهش‌های جغرافیای انسانی ، 51 (1)، 96-79.##علی‌زاده مقدم، سمیرا؛ ذاکریان، ملیحه و تشکری، بابک (1397). بازطراحی مسیر عابر پیاده با رویکرد ارتقای کیفیت حضورپذیری افراد در بافت تاریخی شهر یزد (پیاده‌روی خیابان فرخی شهر یزد). پژوهش و برنامه‌ریزی شهری، 34 (9)، 148-133. ##کارمونا، متیو و تیزدل، استیو (2007). خوانش مفاهیم طراحی شهری. ترجمه کامران ذکاوت و فرناز فرشاد، چاپ دوم، تهران: آذرخش. ##کارمونا، متیو؛ هیت، تیم؛ اک، تنر و تیسدل، استیون (2010). مکان‌های عمومی فضاهای شهری: ابعاد گوناگون طراحی شهری. ترجمه فریبا قرائی و دیگران، چاپ سوم، تهران: دانشگاه هنر. ##کیانی، مصطفی؛ بهجو، اشکان و راستیان طهرانی، نوشین (1394). تداوم فضایی در معماری معاصر ایران، بررسی میزان تأثیرپذیری معماری معاصر ایران از معماری غرب و معماری ایرانی. نقش‌جهان، 3 (5)، 67-52. ##کیایی، مریم؛ پیوسته‌گر، یعقوب و حیدری، علی‌اکبر (1397). بررسی نفوذپذیری لبه بر تأمین امنیت فضا (نمونه موردی: تحلیل فضایی ساختار تیمچه در بازارهای سنتی ایران). هنرهای زیبا، 23 (1)، 54-41. ##گلستانی، سعید؛ حجت، عیسی و سعدوندی، مهدی (1396). جستاری در مفهوم پیوستگی فضا و روند تحولات آن در مساجد ایران. هنرهای زیبا، 4 (22)، 44-29. ##لنگ، جان (1987). آفرینش نظریه معماری نقش علوم رفتاری در طراحی محیطی. ترجمه علیرضا عینی‌فر، چاپ هشتم، تهران: دانشگاه تهران. ##لینچ، کوین (1960). سیمای شهر. ترجمه منوچهر مزینی، چاپ دوازدهم، تهران: دانشگاه تهران. ##مدنی‌پور، علی (2014). طراحی شهری، فضا و جامعه. ترجمه بهناز امین‌زاده و راضیه رضا بیگی ثانی، چاپ اول، تهران: دانشگاه تهران. ##مظفری‌پور، نجمه (1393). شناسایی مؤلفه‌های تأثیرگذار در منظر ورودی کاربری‌های تجاری و مذهبی بر ارتقای حس دعوت‌کنندگی (مطالعه موردی محدوده تجریش تهران). فصلنامه پژوهش‌های منظر شهر، 1 (1)، 24-17. ##منصور حسینی، ندا و جوان فروزنده، علی (1397). نقش مؤلفه‌های کالبدی-معنایی مکان‌های عمومی مجتمع‌های مسکونی در حضورپذیری سالمندان (مطالعه موردی: شهرک اکباتان). هویت شهر، 33 (12)، 74-61. ##نصر، طاهره (1395). هویت کالبدی شهر؛ مفاهیم و نظریات (مورد کاوی: شهرهای شیراز، اصفهان، یزد و بوشهر). چاپ اول، تهران: دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات. ##نصر، طاهره (1396الف). جایگاه «نشانه‌های شهری» در واکاوی مؤلفه‌های «هویت» و «فرهنگ» در سیمای شهر ایرانی (مطالعه موردی: بررسی سیمای شهر شیراز). هویت شهر، 29 (11)، 28-17. ##نصر، طاهره (1396ب). تبیین مؤلفه‌های هویت کالبدی شهر سنتی ایرانی. آرمانشهر، 21 (10)، 246-231. ##یگانه، منصور؛ بمانیان، محمدرضا؛ عینی‌فر، علیرضا و انصاری، مجتبی (1393). تبیین رابطه رفتار قلمروپایی شهروندان با معیارهای ادراک پیوستگی ساختمان و شهر در فضای عمومی شهر (مطالعه موردی: خیابان ولیعصر تهران). هویت شهر، 19 (8)، 18-5.##Appleyard, D. (1970). Styles and methods for structuring a city. Environment and Behavior, 2 (1), 100-117.##Canter, D. (1977). The Psycology of Place. London: The Architectural Press Ltd. ##Eika, A. (2015). Physical integration and ethnic housing segregation. Proceedings of the 10th International Space Syntax Symposium. London: Speac Syntax Laboratory‚ The Bartiett School of Architecture‚ University College London. ##Ham‚ S. & Lee‚ G. (2018). Space-connector model for representing thegeometric properties of connections betweenspaces. Architectural Science Review: ISSN: 0003-8628‚ 61 (1)‚ 429-442.##Hillier‚ B. & Hanson‚ J. (1984). The social logice of speace. New York: Cambridge University Press. ##Hillier, B. & Vaughan, L. (2007). The city as on Thing. Progress in Planning, 67 (3), 205-230. ##Hillier, B.; Burdett, R.; Peponise, J. & Penn, A. (1987). Creating life, or, does architecture determine anything? .Architecture and Comportment/Architecture and Behavior, 3 (3), 233-250. ##khutsishvili‚ K. (2018). Marketplaces: Meeting places in border zones of Georgia. Informal Markets and Trade in Central Asia and the Caucasus‚ 1 (6)‚1-14.##Kim, H.; Boumcan, Ch. & Yang, Gh. (2016). A people centrice sensing approach to detecting sidewalk defects. Advanced journal of the Enghlish Informatics, 30 (4)‚ 660-671.##Koneska, T. & Balkoski, D. (2020). Analysis of the cultural characteristics of the Old Skopje Bazaar using integral theory. International journal of Recent research in arts and sciences, 1 (1), 1-16. ##Kusumowidagdo‚ A.; Sachari‚ A. & Widodo, S. (2015). Visitors’ perceptions on the important factorsof atrium design in shopping centers: A studyof Gandaria City Mall and Ciputra Worldin Indonesia. Frontiers of Architectural Research‚ 5 (1)‚ 52-62.##Lak‚ A. & Hakimian‚ P. (2018). A new morphological approach to Iranian bazaar: the application of urban spatial design theories to Shiraz and Kerman bazaars. Journal of Architectural Conservation‚ 24 (1)‚ 1-17.##LIewelyn Davies, P. (2000). Urban Design Compendium. London: English Partnerships/the Housing Corporation. ##Monokrousou‚ K. & Giannopoulou‚ M. (2016). Developing a methodological approach for interpreting and predicting pedestrian movement in a public space for sustainable urban planning. 11 International Conference thon Urban Regeneration and Sustainabilit. England. 239-248. ##Nejadriahi‚ H. & Fasli‚ M. (2017). Analytic hierarchy process for assessing sustainability ofbazaars: The case of Tajrish bazaar in Tehran. URBAN DESIGN International‚ 22 (5), 253-266.##Ostwald, M.J. (2011). A Justified Plan Graph Analysis of the Early Houses (1975-1985) of Gelem Murcutt. Nexus Network Journal [e-journal]‚ 13 (3), 737-762. ##Pishghadam‚ M. & Bahrami, B. (2019). Study on The Evolution of The Nature of Bazaar in Shiraz; From Traditional Bazaar to Modern Shopping Malls. International Conference on Researches in Science & Engineeringth4 &International Congress on Civil, Architecture and Urbanism in Asia. Bangkok, Thailand: Kasem Bundit University. 1-11. ##Rismanchian‚ O.; Bell‚ S. & Mokhtarzadeh‚ S. (2018). Developing A Route Filtering System for Street Network Development by Integrating GIS and Space Syntax: A Case Studyfrom Tehran, Iran. Transportation Management‚ 1 (1)‚ 1-20.##Utaberta‚ N.; Sabil‚ A.B.; Asif‚ N.; Zhengan‚ T. & Kiat‚ A.T. (2019). The Role of Traditional Market in the TraditionalIslamic Cities: Case Studies ff TabrizBazaar and Grand Bazaar Tehran. International Journal of Engineering & Technology, 8 (1), 622-625.##Van Nes‚ A. (2011). The one-and Two-Dimensional Isovists Analyses In Space Syntax. Research in urbanism series‚ 2 (1), 163-183.##Vittoria Corazza‚ M.; Di Mascio‚ P. & Moretti‚ L. (2016). Managing sid walk pavement maintenance: A case study to increase pedstrin safety. Jurnal of the traffic and transportation engineering. (English edition), 3 (3), 203-214.##Watson, S. (2009). The magic of the marketplace: Sociality in a neglected public space. Urban Studies, 46 (8), 1577-1591.##Wineman‚ J.D. & Peponis‚ J. (2010). Constructing Spatial Meaning: Spatial Affordances in Museum Design. Environment and Behavior‚ 42 (1), 86-109.##Zegeer‚ C.V. (2002). Pedstrian facilities user guide: Providing safety and mobility. United States, Pennsylvania: Dine publishing. ##URL 1: https://www.google.com/intl/fa/earth/ (access date: 2023/08/24).##آرام، فرشید؛ قرائی، فریبا و حبیبی، میترا (1397). بررسی نقش بازارهای دوره‌ای در حضورپذیری ساکنین محله‌های شهری و افزایش تعاملات اجتماعی، مورد مطالعاتی: شهر همدان. پژوهش در نظام‌های آموزشی، 11 (37)، 200-179. ##بنتلی، ای ین؛ الکک، آلن؛ مورین، پال؛ مک گلین سو و اسمیت، گراهام (1985). محیط‌های پاسخ‌ده. ترجمه مصطفی بهزادفر، تهران: دانشگاه علم و صنعت ایران. ##بنیانی، فاطمه؛ معمار ضیاء، کاظم؛ حبیبی، امین و فتاحی، کاوه (1397). پیوستگی فضایی در گذر از فضای باز به بسته. اندیشه معماری، 4 (2)، 73-63.##پاکزاد، جهانشاه (1391). راهنمای طراحی فضاهای شهری در ایران. چاپ ششم، تهران: شهیدی. ##پاکزاد، جهانشاه (1395). مبانی نظری و فرآیند طراحی شهری. چاپ هشتم، تهران: شهیدی. ##پیوسته‌گر، یعقوب؛ حیدری، علی‌اکبر؛ کیائی، مریم و کیائی، مهدخت (1396). تحلیل فرآیند مسیریابی با استفاده از روش نحو فضا در موزه هنرهای معاصر. هویت شهر، 30 (11)، 58-45.##حمزه‌نژاد، مهدی و رادمهر، مهسا (1396). تحلیل اصول فضایی و الگوگزینی بهینه در معماری الگوگرای معاصر ایران (بررسی موردی: سازمان میراث فرهنگی کشور، حسین امانت). مطالعات معماری ایران، 11 (6)، 168-145. ##حمیدی، ملیحه (1376). استخوان‌بندی شهر تهران. جلد اول، چاپ اول، تهران: سازمان مشاور فنی و مهندسی شهر تهران. ##حیدری، علی‌اکبر و کیایی، مریم (1398). تحلیل تطبیقی الگوهای فضایی و ویژگی‌های شناختی بازار ایرانی با استفاده از تئوری‌های چیدمان فضا و گشتالت (مطالعه موردی: مجموعه بازار قزوین). مطالعات شهری، 33 (9)، 76-63. ##حیدری، علی‌اکبر؛ پیوسته‌گر، یعقوب و کیایی، مریم (1395). سنجش میزان راندمان عملکردی فضا در انواع سازمان فضایی بناهای درمانی با استفاده از تکنیک نحو فضا (نمونه موردی: سنجش موقعیت ایستگاه پرستاری در بخش بستری). انجمن علمی معماری و شهرسازی ایران، 2 (7)، 162-149. ##دیده‌بان، محمد؛ پوردهیمی، شهرام و ریسمانچیان، امید (1392). روابط بین ویژگی‌های شناختی و پیکره‌بندی فضایی محیط مصنوع، تجربه‌ای در دزفول. دو فصلنامه مطالعات معماری ایران، 1 (4)، 64-37. ##راست‌جو، سیده سولماز و بمانیان، محمدرضا (1398). گونه‌شناسی ساختار فضایی خانه معاصر ایرانی با تکیه بر محرمیت و سلسله ‌مراتب (نمونه موردی: خانه‌های تهران در دهه‌های 50، 60، 70 و 80). نشریه هنرهای زیبا، 2 (24)، 58-49. ##روشن‌دل، تکتم؛ سلطانی‌فرد، هادی؛ عباس‌زاده، شهاب و سلمانی مقدم، محمد (1395). واکاوی ابعاد کیفیت محیطی تأثیرگذار بر حضورپذیری فضاهای تجاری (نمونه موردی: خیابان‌های تجاری راهنمایی مشهد). مطالعات و پژوهش‌های شهری و منطقه‌ای، 28 (8)، 92-71. ##رضازاده، طاهر (1387)‌. کاربرد نظریه گشتالت در هنر و طراحی‌. آینه خیال، 2 (9)، 37-31. ##رهایی، امید؛ سیستانی کرم‌پور، شقایق و رهایی، علی (1392). عناصر کالبدی معماری ایرانی اسلامی بازار قدیم دزفول و ویژگی‌های آنها در هدایت جریان هوا. مطالعات شهر ایرانی اسلامی، 13 (16)، 64-55. ##ساربان قلی ستاری، حسن و جدایی، امیر (1390). بررسی و تحلیل طرح‌های کاربندی به‌کاررفته در تیمچه‌های بازار تبریز. مطالعات شهر ایرانی اسلامی ، 5 (2)، 46-29. ##سلطان‌زاده، حسین (1383). بازارهای ایرانی. چاپ سوم، تهران: دفتر پژوهش‌های فرهنگی. ##سیفیان، محمدکاظم و محمودی، محمدرضا (1386). محرمیت در معماری سنتی ایران. هویت شهر، 1 (1)، 14-3. ##صادقی، سارا؛ قلعه‌نویی، محمود و مختارزاده، صفورا (1391). بررسی تأثیر طرح‌های توسعه شهری معاصر بر ساختار فضایی هسته تاریخی شمال شهر اصفهان. مطالعات شهری، 2 (5)، 12-3. ##عابدینی، اصغر؛ ثبات ثانی، ناصر و گلشنی، مینا (1398). تحلیل تأثیر تغییرات کالبدی بر ساختار فضایی محدوده تاریخی شهر ارومیه به روش Space Syntax و GIS. پژوهش‌های جغرافیای انسانی ، 51 (1)، 96-79.##علی‌زاده مقدم، سمیرا؛ ذاکریان، ملیحه و تشکری، بابک (1397). بازطراحی مسیر عابر پیاده با رویکرد ارتقای کیفیت حضورپذیری افراد در بافت تاریخی شهر یزد (پیاده‌روی خیابان فرخی شهر یزد). پژوهش و برنامه‌ریزی شهری، 34 (9)، 148-133. ##کارمونا، متیو و تیزدل، استیو (2007). خوانش مفاهیم طراحی شهری. ترجمه کامران ذکاوت و فرناز فرشاد، چاپ دوم، تهران: آذرخش. ##کارمونا، متیو؛ هیت، تیم؛ اک، تنر و تیسدل، استیون (2010). مکان‌های عمومی فضاهای شهری: ابعاد گوناگون طراحی شهری. ترجمه فریبا قرائی و دیگران، چاپ سوم، تهران: دانشگاه هنر. ##کیانی، مصطفی؛ بهجو، اشکان و راستیان طهرانی، نوشین (1394). تداوم فضایی در معماری معاصر ایران، بررسی میزان تأثیرپذیری معماری معاصر ایران از معماری غرب و معماری ایرانی. نقش‌جهان، 3 (5)، 67-52. ##کیایی، مریم؛ پیوسته‌گر، یعقوب و حیدری، علی‌اکبر (1397). بررسی نفوذپذیری لبه بر تأمین امنیت فضا (نمونه موردی: تحلیل فضایی ساختار تیمچه در بازارهای سنتی ایران). هنرهای زیبا، 23 (1)، 54-41. ##گلستانی، سعید؛ حجت، عیسی و سعدوندی، مهدی (1396). جستاری در مفهوم پیوستگی فضا و روند تحولات آن در مساجد ایران. هنرهای زیبا، 4 (22)، 44-29. ##لنگ، جان (1987). آفرینش نظریه معماری نقش علوم رفتاری در طراحی محیطی. ترجمه علیرضا عینی‌فر، چاپ هشتم، تهران: دانشگاه تهران. ##لینچ، کوین (1960). سیمای شهر. ترجمه منوچهر مزینی، چاپ دوازدهم، تهران: دانشگاه تهران. ##مدنی‌پور، علی (2014). طراحی شهری، فضا و جامعه. ترجمه بهناز امین‌زاده و راضیه رضا بیگی ثانی، چاپ اول، تهران: دانشگاه تهران. ##مظفری‌پور، نجمه (1393). شناسایی مؤلفه‌های تأثیرگذار در منظر ورودی کاربری‌های تجاری و مذهبی بر ارتقای حس دعوت‌کنندگی (مطالعه موردی محدوده تجریش تهران). فصلنامه پژوهش‌های منظر شهر، 1 (1)، 24-17. ##منصور حسینی، ندا و جوان فروزنده، علی (1397). نقش مؤلفه‌های کالبدی-معنایی مکان‌های عمومی مجتمع‌های مسکونی در حضورپذیری سالمندان (مطالعه موردی: شهرک اکباتان). هویت شهر، 33 (12)، 74-61. ##نصر، طاهره (1395). هویت کالبدی شهر؛ مفاهیم و نظریات (مورد کاوی: شهرهای شیراز، اصفهان، یزد و بوشهر). چاپ اول، تهران: دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات. ##نصر، طاهره (1396الف). جایگاه «نشانه‌های شهری» در واکاوی مؤلفه‌های «هویت» و «فرهنگ» در سیمای شهر ایرانی (مطالعه موردی: بررسی سیمای شهر شیراز). هویت شهر، 29 (11)، 28-17. ##نصر، طاهره (1396ب). تبیین مؤلفه‌های هویت کالبدی شهر سنتی ایرانی. آرمانشهر، 21 (10)، 246-231. ##یگانه، منصور؛ بمانیان، محمدرضا؛ عینی‌فر، علیرضا و انصاری، مجتبی (1393). تبیین رابطه رفتار قلمروپایی شهروندان با معیارهای ادراک پیوستگی ساختمان و شهر در فضای عمومی شهر (مطالعه موردی: خیابان ولیعصر تهران). هویت شهر، 19 (8)، 18-5.##Appleyard, D. (1970). Styles and methods for structuring a city. Environment and Behavior, 2 (1), 100-117.##Canter, D. (1977). The Psycology of Place. London: The Architectural Press Ltd. ##Eika, A. (2015). Physical integration and ethnic housing segregation. Proceedings of the 10th International Space Syntax Symposium. London: Speac Syntax Laboratory‚ The Bartiett School of Architecture‚ University College London. ##Ham‚ S. & Lee‚ G. (2018). Space-connector model for representing thegeometric properties of connections betweenspaces. Architectural Science Review: ISSN: 0003-8628‚ 61 (1)‚ 429-442.##Hillier‚ B. & Hanson‚ J. (1984). The social logice of speace. New York: Cambridge University Press. ##Hillier, B. & Vaughan, L. (2007). The city as on Thing. Progress in Planning, 67 (3), 205-230. ##Hillier, B.; Burdett, R.; Peponise, J. & Penn, A. (1987). Creating life, or, does architecture determine anything? .Architecture and Comportment/Architecture and Behavior, 3 (3), 233-250. ##khutsishvili‚ K. (2018). Marketplaces: Meeting places in border zones of Georgia. Informal Markets and Trade in Central Asia and the Caucasus‚ 1 (6)‚1-14.##Kim, H.; Boumcan, Ch. & Yang, Gh. (2016). A people centrice sensing approach to detecting sidewalk defects. Advanced journal of the Enghlish Informatics, 30 (4)‚ 660-671.##Koneska, T. & Balkoski, D. (2020). Analysis of the cultural characteristics of the Old Skopje Bazaar using integral theory. International journal of Recent research in arts and sciences, 1 (1), 1-16. ##Kusumowidagdo‚ A.; Sachari‚ A. & Widodo, S. (2015). Visitors’ perceptions on the important factorsof atrium design in shopping centers: A studyof Gandaria City Mall and Ciputra Worldin Indonesia. Frontiers of Architectural Research‚ 5 (1)‚ 52-62.##Lak‚ A. & Hakimian‚ P. (2018). A new morphological approach to Iranian bazaar: the application of urban spatial design theories to Shiraz and Kerman bazaars. Journal of Architectural Conservation‚ 24 (1)‚ 1-17.##LIewelyn Davies, P. (2000). Urban Design Compendium. London: English Partnerships/the Housing Corporation. ##Monokrousou‚ K. & Giannopoulou‚ M. (2016). Developing a methodological approach for interpreting and predicting pedestrian movement in a public space for sustainable urban planning. 11 International Conference thon Urban Regeneration and Sustainabilit. England. 239-248. ##Nejadriahi‚ H. & Fasli‚ M. (2017). Analytic hierarchy process for assessing sustainability ofbazaars: The case of Tajrish bazaar in Tehran. URBAN DESIGN International‚ 22 (5), 253-266.##Ostwald, M.J. (2011). A Justified Plan Graph Analysis of the Early Houses (1975-1985) of Gelem Murcutt. Nexus Network Journal [e-journal]‚ 13 (3), 737-762. ##Pishghadam‚ M. & Bahrami, B. (2019). Study on The Evolution of The Nature of Bazaar in Shiraz; From Traditional Bazaar to Modern Shopping Malls. International Conference on Researches in Science & Engineeringth4 &International Congress on Civil, Architecture and Urbanism in Asia. Bangkok, Thailand: Kasem Bundit University. 1-11. ##Rismanchian‚ O.; Bell‚ S. & Mokhtarzadeh‚ S. (2018). Developing A Route Filtering System for Street Network Development by Integrating GIS and Space Syntax: A Case Studyfrom Tehran, Iran. Transportation Management‚ 1 (1)‚ 1-20.##Utaberta‚ N.; Sabil‚ A.B.; Asif‚ N.; Zhengan‚ T. & Kiat‚ A.T. (2019). The Role of Traditional Market in the TraditionalIslamic Cities: Case Studies ff TabrizBazaar and Grand Bazaar Tehran. International Journal of Engineering & Technology, 8 (1), 622-625.##Van Nes‚ A. (2011). The one-and Two-Dimensional Isovists Analyses In Space Syntax. Research in urbanism series‚ 2 (1), 163-183.##Vittoria Corazza‚ M.; Di Mascio‚ P. & Moretti‚ L. (2016). Managing sid walk pavement maintenance: A case study to increase pedstrin safety. Jurnal of the traffic and transportation engineering. (English edition), 3 (3), 203-214.##Watson, S. (2009). The magic of the marketplace: Sociality in a neglected public space. Urban Studies, 46 (8), 1577-1591.##Wineman‚ J.D. & Peponis‚ J. (2010). Constructing Spatial Meaning: Spatial Affordances in Museum Design. Environment and Behavior‚ 42 (1), 86-109.##Zegeer‚ C.V. (2002). Pedstrian facilities user guide: Providing safety and mobility. United States, Pennsylvania: Dine publishing. ##URL 1: https://www.google.com/intl/fa/earth/ (access date: 2023/08/24). ##

عوامل مؤثر بر داوری طرح نهایی دانشجویان معماری در دانشگاه‌های ایران Influential Factors Affecting the Arbitration of the Final Designs by Students majoring in Architecture 1 1 ارزیابی طرح‌های معماری، به قضاوت درباره طرح می‌پردازد؛ به این صورت که میزان معیارهای متغیر در طراحی را از جنبه مورد نظر اندازه‌گیری کرده و سپس آن را قضاوت می‌کند. با توجه به نقش مهم داوری در دروس طرح‌های معماری، درصورتی‌که نوع داوری مشخص نباشد، فضای مناسب بر داوری را تحت تأثیر قرار می‌دهد، باعث ورود مطالبات بی‌ارتباط با اهداف آموزشی می‌شود و زمینه‌ رشـد و استعدادهای دانشجویان را از بین خواهد برد. هدف پژوهش حاضر، دست‌یابی به معیارها و شاخص‌های داوری واقع‌بینان در زمینه دانش و توان تخصصی دانشجویان معماری در ایران است. پرسش‌های اصلی پژوهش این است که معیارهای ارزش‌یابی و داوری پروژه‌های معماری در دانشگاه‌های مطرح رشته معماری در ایران چه هستند؟ دیدگاه اساتید در این راستا چیست؟ روش تحقیق از نوع آمیخته (کمی-کیفی) و هدف، کاربردی است. جامعه‌ آماری، 17 نفر از اعضای هیئت‌ علمی مشهور گروه معماری در دانشگاه‌های شهید بهشتی، تهران، علم و صنعت و شهید چمران اهواز هستند. نمونه‌گیری به ‌صورت سامان‌مند و غیرتصادفی انجام شد. ابزار جمع‌آوری داده از طریق پرسش‌نامه از نوع لیکرت است ‌و یک سؤال به‌ صورت گزینشی تدوین شد. دو سؤال به ‌صورت پرسش‌نامه باز مصاحبه شد. برای دست‌یابی به نتایج دقیق‌تر، نظرات اساتید جوان در زمینه‌ داوری طرح‌های معماری گرفته شدند. بر این اساس، 25 نفر از اساتید جوان که در حال گذراندن مقطع دکتری خود در دانشگاه‌های مطرح معماری بوده و سابقه تدریس در کارگاه طراحی معماری در دانشگاه‌ را داشتند، به‌عنوان جامعه آماری انتخاب شدند. نتایج و اطلاعات با نرم‌افزار SPSS و با به‌کارگیری روش‌های آماری تجزیه ‌و تحلیل شدند. نتایج نشان دادند معیارهای نهایی مربوط به ارزیابی فرآیند طراحی به دو زیرشاخه مطالعات و طراحی تقسیم می‌شوند. مطالعات به دو زیرگروه دانش اولیه و توجه به مطالعات فنی تقسیم شده و طراحی به دو زیرگروه مهارت طراحی و پیشبرد روند طراحی دسته‌بندی ‌می‌شود؛ به‌غیر از دانش اولیه، سایر عوامل بر محصول نهایی اثرگذار هستند. از دید خبرگان، مطالعات و دانش فنی بیشترین اثرگذاری بر محصول نهایی را دارند. از نگاه اساتید جوان، پیشبرد روند طراحی بیشترین تأثیر را بر نمره‌دهی اساتید دارد و بعد از آن مهارت طراحی، مطالعات و دانش فنی قرار دارد. در نهایت، پیشنهادها و راهکارهایی برای هیئت‌ داوری، آموزش‌دهندگان معماری و متخصصان ارائه شدند تا منجر به ارتقای کیفیت سطح داوری اساتید شود. 2 Evaluation of architectural designs involves judging the design. In this way, it measures the amount of variables in the design from the desired aspect and then judges it. Due to the important role of arbitration in courses having architectural projects, if the type of arbitration is not clear, it will affect the appropriate atmosphere on arbitration, will cause unrelated demands related to educational goals and will destroy the development of students’ talents. The purpose of this study is to achieve the criteria and indicators of realistic judgment in the field of knowledge and professional ability of students majoring in architecture in Iran. The purpose of the present study is an attempt to answer the question of what are the factors that indicate the evaluation criteria and judgement of architectural projects in prominent universities in the field of architecture in Iran? And what is the viewpoint of the professors in this regard? The research method was mixed (quantitative-qualitative) and in terms of practical purpose Statistical population were 17 famous academic instructors of Architecture at Shahid Beheshti, Tehran, Science and Technology and Shahid Chamran Ahvaz universities. In order to achieve more accurate results, it was preferred to take the opinions of young and novice professors in the field of judging architectural designs, along with the opinions of experts. Accordingly, 25 young professors who were completing their doctoral studies at Shahid Beheshti University, University of Tehran, Tehran Azad University and University of Science and Technology and had a history of teaching in architectural design workshops at the university as a statistical population. were chosen. Which were selected according to the educational fields, due to the importance of scoring and its direct impact on the research results, sampling was done in a systematic and non-random was applied. Based on the studies, a model was developed to evaluate the architectural plans, then the professors were first interviewed, the validity of the evaluation model was assessed, and then a questionnaire of the Likert type, one question was selected for them in a contractual manner to determine the level of specificity for the specified criteria. Then, two questions were interviewed as open questionnaires, and finally, after the interview, the initial model was edited and the final model was obtained. Results and information were analyzed using SPSS software. This study showed that the final criteria for evaluating the design process are divided into two sub-branches of studies and design. The studies are divided into two sub-groups of basic knowledge and attention to technical studies. According to experts, studies and technical knowledge have the greatest impact on the final product. From the young professors point of view, advancement of the design process has the greatest impact on professors’ scoring, followed by the design skills and studies and technical knowledge. Finally, suggestions and solutions were presented to the jury, architecture educators and specialists to improve the quality of the judges’ level of arbitration. 71 90 2021/02/92021/08/222021/08/112021/01/82020/10/29 1399/8/8 2021/09/12022/03/52022/02/82022/01/82022/01/19 1400/10/29 مائده میاحی maedeh mayahi گروه معماری، واحد اهواز، دانشگاه آزاد اسلامی، اهواز Iran maede_mayahi@yahoo.com سعید میرریاحی saiid MIRRIAHI دانشیار مدعو، گروه معماری، واحد اهواز، دانشگاه آزاد اسلامی، اهواز/ دانشیار، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه شهید بهشتی، تهران Iran saiid.mirriahi@gmail.com محمدابراهیم مظهری mohhamad Ebrahim Mazhari استادیار مدعو، گروه معماری، واحد اهواز، دانشگاه آزاد اسلامی، اهواز / استادیار، دانشکده فنی و مهندسی، دانشگاه شهید چمران اهواز. Iran m.e.mazhary@gmail.com یداله مهرعلی زاده Yadollah Mehralizadeh استاد مدعو، گروه علوم تربیتی، واحد اهواز، دانشگاه آزاد اسلامی، اهواز/ استاد، دانشکده علوم تربیتی و روان‌شناسی، دانشگاه شهید چمران اهواز Iran ymehralizadeh@gmail.com Judgment Educational assesment The design process The final product Evaluation داوری ارزیابی آموزشی فرآیند طراحی محصول نهایی ارزش‌یابی احدی، پریسا (1397). ارائه مدل ارزش‌یابی پروژه‌های طراحی معماری دانشجویان با استفاده از روش Dematel. هویت شهر، 33 (12) ، 88-75.##بازرگان، عباس (1394). استانداردهای آموزش عالی: از آرمان تا واقعیت. نامه آموزش عالی، 8 (30)، 23-11. ##حیدری، محمدرضا؛ صدرام، وحید و سیاوش‌پور، بهرام (1398). سازوکار داوری طرح‌های معماری دانشگاهی بر اساس الگوی JAAD (نمونه موردی: سازوکار داوری یک طرح تجاری). ششمین کنفرانس ملی پژوهش‌های کاربردی در مهندسی عمران، معماری و مدیریت شهری. تهران: دانشگاه صنعتی خواجه نصیرالدین طوسی. 5-1. ##رضایی آشتیانی، سیما و مهدی‌نژاد، مهدی (1398). ارائه الگوی ارزیابی آموزشی مبتنی بر معیار در آتلیه‌های طراحی معماری. نشریه فن‌آوری آموزش، 13 (3)، 458-441. ##رئیس دانا، فرخ لقا (1370). معرفی مفاهیم تحقیق و ارزش‌‎یابی و بیان مهم‌ترین وجوه تشابه و افتراق آنها. فصلنامه تعلیم و تربیت تهران، وزارت آموزش ‌و پرورش، 7 (25)، 52-32.##سامه، رضا و ایزدی، عباسعلی (1393). سازوکار داوری و سنجش طراحی در آموزش معماری پیشنهاد مدلی برای ارزیابی فرآیند و ارزشیابی طرح در تعامل استاد و دانشجو. انجمن علمی معماری و شهرسازی ایران، 5 (2)، 13-1. ##سیف، علی اکبر (1380). اندازه‌گیری و ارزش‌یابی آموزشی. تهران: دوران.##صدرام، وحید (1396). چرا تدریس خلاقیت به چیزی بیش از تولید صرف خلاقیت نیاز دارد. مجموعه مقالات چهارمین کنفرانس بین‌المللی فن‌آوری‌های نوین در مهندسی عمران، معماری و شهرسازی. تهران: دانشگاه صالحان.##کوکران، ویلیام جی (1386). تکنیک‌های نمونه‌گیری. ترجمه عباس صالح اردستانی و محمدرضا اسدی، چاپ اول، تهران: آیلار. ##مرتضوی، شهرناز (1374). طراحی الگوی مناسب ارزیابی درونی به منظور بهبود کیفیت آموزشی. مجموعه مقالات سمینار بهبود کیفیت آموزش عالی. تهران: دانشگاه شهید بهشتی. 307-295.##مهدی‌زاده سراج، فاطمه و مردمی، کریم (1387). معیارهای قضاوت پروژه‌های طراحی معماری. مجموعه مقالات آموزش معماری، سومین همایش آموزش معماری بررسی چالش‌ها، جستجوی راهکارها. تهران: پردیس هنرهای زیبا. 514-491. ##میرریاحی، سعید (1385). داوری طراحی معماری و پیامدهای آن. نشریه صفه، سال پانزدهم (42)، 97-86.##میرریاحی، سعید (1388). سنجش مهارت‌های طراحی در آموزش معماری. نشریه صفه، 19 (49)، 68-61.##ندیمی، حمیــد (1389). نگاهی به ارزیابی طرح‌های معماری. نشریه صفه،20 (50)، 20-9. ##Anthony, K.H. (1991). Design Juries on Trial. New York: Architectural design.##Bloom, B.S. (1971). Handbook on Formative & Summativ Evaluation of Student Learning. NewYork: MacGrowHill.##Cikis ،S. & Ella ،E. (2009). Problematization of assessment in the architectural design education: First years as a case study. World Conference on Educational Sciences. Izmir, Turkey: aIzmir Institute of Technology, Department of Architecture. 2103-2110.##Dermirbas, O. & Demirkan, H. (2007). Learning styles of design students and the relationship of academic performance and gender in design education. Learning and Instruction, 17 (3), 345-359. ##Dutton, J. (2000). New American Urbanism. Town of Milton, Eco- tech Village pilot project:##FCM (Federation of Canadian Municipalities).##Frederickson, M.P. (1993). Gender and Racial Bias in Design Juries. Journal of Architectural Education, 47 (1), 38-48.##Gray, L.R. (1991). Educational Evaluation & Measurement. NewYork: Macmillan International.##House, E.R. (1983). Assumption Underlaying EvaluationModels. NewYork: Macmillan International, Published By: American Educational Research Association.##Kvan, T. & Yunyan, J. (2005). Students’ learning styles and their correlation with performance in architectural design studio. Design Studies, 26 (1), 19-34. ##Markus, J. (2003). Student Assessment and Evaluation in Studio Art. Research in Secondary Schools, Vol.8.##Oschner, J.K. (2000). Behind the Mask: A Psychoanalytic Perspective on Interaction in the Design Studio. Journal of Architectural Education, 4 (53), 194-206. ##Salama, A. (2015). Spatial design education: New direction for pedagogy in architecture and beyond. England: Ashgate publishing limited. ##Schwarting, J.M. (1984). Beyond style: “Teaching style”; the first term at Columbia. The Journal of the Graduate School of Architecture and Planning, 5, 7. ##Seymour, M. (2008). Beginning Design Students’Perception of Design Evaluation Techniques. BeginningDesign Student. 24th National Conference on the Beginning Design Student. Atlanta: Georgia Institute of Technology. 1-9. ##Soleiman, A. (2017). Appropriate teaching and learnin strategies for the architectureal design process in pedagogic design studios. Frontiers of Architectural Research, 6, 204-217. ##Tyler Ralph, W. (1989). Educational Evaluation: Classic works of W. Tyler. U.S.A.: Kluwer Academic Publishers.##Uluoglu, B. (2002). Design knowledge communicated in studio critiques. Design Studies, 21 (1), 33-58. ##Uzunoglu, K. & Uzunoglu, S. (2011). Project evaluationprocess with classified objective criteria in architecturaleducation. Social and Behavioral, 28, 1004-1010. ##Webster, H. (2007). The Analytics of Power: Re-presentingthe Design Jury. Journal of Architectural Education, 60, (3), 21-27.##Worthen, B.R. & Sanders, J.R. (1987). Educational evaluation: Alternative approaches and practical guidelines. New York: Longman.##احدی، پریسا (1397). ارائه مدل ارزش‌یابی پروژه‌های طراحی معماری دانشجویان با استفاده از روش Dematel. هویت شهر، 33 (12) ، 88-75.##بازرگان، عباس (1394). استانداردهای آموزش عالی: از آرمان تا واقعیت. نامه آموزش عالی، 8 (30)، 23-11. ##حیدری، محمدرضا؛ صدرام، وحید و سیاوش‌پور، بهرام (1398). سازوکار داوری طرح‌های معماری دانشگاهی بر اساس الگوی JAAD (نمونه موردی: سازوکار داوری یک طرح تجاری). ششمین کنفرانس ملی پژوهش‌های کاربردی در مهندسی عمران، معماری و مدیریت شهری. تهران: دانشگاه صنعتی خواجه نصیرالدین طوسی. 5-1. ##رضایی آشتیانی، سیما و مهدی‌نژاد، مهدی (1398). ارائه الگوی ارزیابی آموزشی مبتنی بر معیار در آتلیه‌های طراحی معماری. نشریه فن‌آوری آموزش، 13 (3)، 458-441. ##رئیس دانا، فرخ لقا (1370). معرفی مفاهیم تحقیق و ارزش‌‎یابی و بیان مهم‌ترین وجوه تشابه و افتراق آنها. فصلنامه تعلیم و تربیت تهران، وزارت آموزش ‌و پرورش، 7 (25)، 52-32.##سامه، رضا و ایزدی، عباسعلی (1393). سازوکار داوری و سنجش طراحی در آموزش معماری پیشنهاد مدلی برای ارزیابی فرآیند و ارزشیابی طرح در تعامل استاد و دانشجو. انجمن علمی معماری و شهرسازی ایران، 5 (2)، 13-1. ##سیف، علی اکبر (1380). اندازه‌گیری و ارزش‌یابی آموزشی. تهران: دوران.##صدرام، وحید (1396). چرا تدریس خلاقیت به چیزی بیش از تولید صرف خلاقیت نیاز دارد. مجموعه مقالات چهارمین کنفرانس بین‌المللی فن‌آوری‌های نوین در مهندسی عمران، معماری و شهرسازی. تهران: دانشگاه صالحان.##کوکران، ویلیام جی (1386). تکنیک‌های نمونه‌گیری. ترجمه عباس صالح اردستانی و محمدرضا اسدی، چاپ اول، تهران: آیلار. ##مرتضوی، شهرناز (1374). طراحی الگوی مناسب ارزیابی درونی به منظور بهبود کیفیت آموزشی. مجموعه مقالات سمینار بهبود کیفیت آموزش عالی. تهران: دانشگاه شهید بهشتی. 307-295.##مهدی‌زاده سراج، فاطمه و مردمی، کریم (1387). معیارهای قضاوت پروژه‌های طراحی معماری. مجموعه مقالات آموزش معماری، سومین همایش آموزش معماری بررسی چالش‌ها، جستجوی راهکارها. تهران: پردیس هنرهای زیبا. 514-491. ##میرریاحی، سعید (1385). داوری طراحی معماری و پیامدهای آن. نشریه صفه، سال پانزدهم (42)، 97-86.##میرریاحی، سعید (1388). سنجش مهارت‌های طراحی در آموزش معماری. نشریه صفه، 19 (49)، 68-61.##ندیمی، حمیــد (1389). نگاهی به ارزیابی طرح‌های معماری. نشریه صفه،20 (50)، 20-9. ##Anthony, K.H. (1991). Design Juries on Trial. New York: Architectural design.##Bloom, B.S. (1971). Handbook on Formative & Summativ Evaluation of Student Learning. NewYork: MacGrowHill.##Cikis ،S. & Ella ،E. (2009). Problematization of assessment in the architectural design education: First years as a case study. World Conference on Educational Sciences. Izmir, Turkey: aIzmir Institute of Technology, Department of Architecture. 2103-2110.##Dermirbas, O. & Demirkan, H. (2007). Learning styles of design students and the relationship of academic performance and gender in design education. Learning and Instruction, 17 (3), 345-359. ##Dutton, J. (2000). New American Urbanism. Town of Milton, Eco- tech Village pilot project:##FCM (Federation of Canadian Municipalities).##Frederickson, M.P. (1993). Gender and Racial Bias in Design Juries. Journal of Architectural Education, 47 (1), 38-48.##Gray, L.R. (1991). Educational Evaluation & Measurement. NewYork: Macmillan International.##House, E.R. (1983). Assumption Underlaying EvaluationModels. NewYork: Macmillan International, Published By: American Educational Research Association.##Kvan, T. & Yunyan, J. (2005). Students’ learning styles and their correlation with performance in architectural design studio. Design Studies, 26 (1), 19-34. ##Markus, J. (2003). Student Assessment and Evaluation in Studio Art. Research in Secondary Schools, Vol.8.##Oschner, J.K. (2000). Behind the Mask: A Psychoanalytic Perspective on Interaction in the Design Studio. Journal of Architectural Education, 4 (53), 194-206. ##Salama, A. (2015). Spatial design education: New direction for pedagogy in architecture and beyond. England: Ashgate publishing limited. ##Schwarting, J.M. (1984). Beyond style: “Teaching style”; the first term at Columbia. The Journal of the Graduate School of Architecture and Planning, 5, 7. ##Seymour, M. (2008). Beginning Design Students’Perception of Design Evaluation Techniques. BeginningDesign Student. 24th National Conference on the Beginning Design Student. Atlanta: Georgia Institute of Technology. 1-9. ##Soleiman, A. (2017). Appropriate teaching and learnin strategies for the architectureal design process in pedagogic design studios. Frontiers of Architectural Research, 6, 204-217. ##Tyler Ralph, W. (1989). Educational Evaluation: Classic works of W. Tyler. U.S.A.: Kluwer Academic Publishers.##Uluoglu, B. (2002). Design knowledge communicated in studio critiques. Design Studies, 21 (1), 33-58. ##Uzunoglu, K. & Uzunoglu, S. (2011). Project evaluationprocess with classified objective criteria in architecturaleducation. Social and Behavioral, 28, 1004-1010. ##Webster, H. (2007). The Analytics of Power: Re-presentingthe Design Jury. Journal of Architectural Education, 60, (3), 21-27.##Worthen, B.R. & Sanders, J.R. (1987). Educational evaluation: Alternative approaches and practical guidelines. New York: Longman. ##

ارائه مدل مفهومی اهداف برنامه درسی از منظر آموزش عملگرا در دوره کارشناسی معماری بر مبنای الگوی کلایِن و آکِر Presenting a Conceptual Model of Curriculum Objectives from the Perspective of Pragmatic Education in the Undergraduate Course in Architecture based on the Model of Klein And Akker 1 1 برنامه‎های درسی در دوره کارشناسی معماری در کشور ما به دلیل عدم توجه کافی به حوزه فعالیت‌های عملی و مغفول ماندن تربیت حرفه‌ای، مورد انتقاد قرار گرفته‌اند. برنامه درسی را ستون مرکزی فرآیند آموزش و وسیله‌ای برای تحقق اهداف آموزش عالی دانسته‌اند. لذا هدف از انجام پژوهش حاضر، ارتقای برنامه درسی بر مبنای آموزش مبتنی بر عمل به‌عنوان رویکردی نوین و پیوند میان آموزش معماری با مقتضیات جامعه و دنیای کار است. این تحقیق در پی پاسخ‌گویی به دو پرسش‌ است؛ 1. الگوی برنامه درسی در دوره کارشناسی معماری بر مبنای الگوی کلایِن و آکِر چگونه است؟ 2. مدل مفهومی اهداف برنامه درسی از منظر آموزش عملگرا منطبق بر الگوی پیشنهادی چگونه است؟ پژوهش حاضر از نوع کیفی بوده و از روش‌های فراترکیب و تحلیل محتوا به صورت متوالی استفاده شده است. تحلیل و کدگذاری‌ داده‌ها با استفاده از نرم‌افزار Nvivo انجام شد. جهت جمع‌آوری اطلاعات از روش اسنادی و مصاحبه نیمه‌ساختارمند استفاده شده است. ابتدا با روش فراترکیب، 18 الگوی برنامه درسی بررسی و بر مبنای الگوی کلایِن و آکِر، ویژگی‌های الگوی پیشنهادی بیان شدند، این الگو شامل نه عنصر با مرکزیت اهداف برنامه درسی است؛ به‌طوری که سایر عناصر همانند تار عنکبوت به یکدیگر وابسته هستند. سپس با تحلیل محتوای اسناد منتخب و فرم‌های مصاحبه، کدگذاری داده‌ها انجام شد. پس از تحلیل داده‌های کیفی، 2437 ارجاع حاصل شد و از تلخیص و طبقه‌بندی داده‌ها در نهایت 83 کد باز، 23 کد محوری (19 مقوله فرعی و 4 مقوله اصلی) و 5 کد گزینشی ارائه شد. پس از کشف روابط علی- معلولی مدل مفهومی اسپیرال مشتمل بر 4 هدف، 5 بُعد و 19 شاخصه آموزش عملگرا ارائه شد که در این مدل بُعد مشـاهده به‌عنوان هسته مرکزی و به ترتیب 4 بُعدِ تجربــه عینی، آزمایــشگری، کارآموزی و سودمندی در سطوحی بالاتر، ابعاد آموزش عملگرا را تشکیل می‌دهند؛ به‌طوری که سودمندی به‌عنوان بُعد همه‌شمول در بالاترین سطحِ ابعاد آموزش عملگرا در بازنگری برنامه درسی و ارتقای آموزش معماری در راستای تربیت حرفه‌ای ایفای نقش می‌کند. 2 Undergraduate curricula in our country have been criticized for not paying enough attention to the field of practical activities and neglecting vocational training. The curriculum is considered to be a central pillar of the education process and a means to achieve the goals of higher education, Therefore, the purpose of this study is to improve the curriculum based on action-based education as a new approach and the link between architecture education and the needs of society and the labor market. This research seeks to answer two questions: 1. What is the curriculum model in the undergraduate course based on the Klein and Akker model? 2. What is the conceptual model of the curriculum objectives from the perspective of pragmatic education under the proposed model? The present research is of qualitative type and meta-synthesis methods and content analysis has been used sequentially. Data analysis and coding were performed using Nvivo software. Documentary methods and semi-structured interviews were used to collect information. First, with the meta-synthesis method, 18 curriculum patterns were examined and based on the Klein and Akker model, the characteristics of the proposed model was expressed; this pattern consists of nine elements centered on the objectives of the curriculum, so that the other elements are interconnected like a spider web. Then, data analysis was performed by analyzing the content of selected documents and interview forms. After analyzing the qualitative data, 2437 references were obtained, and summarizing and classifying the data, finally 83 open codes, 23 axial codes (19 sub-categories and 4 main categories), and 5 selective codes were presented. After discovering the causal relationships, the spiral conceptual model consisting of 4 objectives, 5 components, and 19 indicators of pragmatic education was presented. In this model, the component of observation as the core and the four components of objective experience, experimentation, internship, and usefulness at higher levels, respectively, constitute the components of pragmatic education. As utility as an inclusive component at the highest level of pragmatic education plays a role in curriculum revision and promotion of architectural education to train vocational 91 110 2021/02/92021/08/222021/08/112021/01/82020/10/292021/07/24 1400/5/2 2021/09/12022/03/52022/02/82022/01/82022/01/192022/02/27 1400/12/8 مجید یزدانی majid yazdany دانشجوی دکترای گروه معماری، واحد مشهد، دانشگاه آزاد اسلامی، مشهد، ایران Iran mbm.yazdani@gmail.com علیرضا رضوانی Alireza Rezvani استادیار گروه معماری، واحد مشهد، دانشگاه آزاد اسلامی، مشهد، ایران Iran rezvani0112@mshdiau.ac.ir محسن وفامهر mohsen vafamehr استاد گروه معماری، واحد مشهد، دانشگاه آزاد اسلامی، مشهد، ایران و استاد گروه معماری، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه علم و صنعت ایران، تهران، ایران. Iran dr.vafamehr@gmail.com محمد حسن خادم زاده Mohammad Hassan khademzade استادیار مدعو گروه معماری، واحد مشهد، دانشگاه آزاد اسلامی، مشهد، ایران و استادیار گروه معماری، پردیس هنرهای زیبا، دانشگاه تهران، تهران، ایران Iran khademzade@ut.ac.ir Architecture education Pragmatic education Curriculum Bachelor of architecture course آموزش معماری آموزش عملگرا برنامه درسی دوره کارشناسی معماری آزاد، مصطفی؛ خامه‌چیان، اسما و فرشچی، حمیدرضا (1396). معماری و ابعاد آموزش آن بر پایه متون حکمی (با تأکید بر حفظ هویت ایرانِ اسلامی). نشریه معماری و شهرسازی آرمان‌شهر، 10 (19)، 10-1.##افندی، جعفر (1375). رساله معماریه. ترجمه مهرداد قیومی بیدهندی، چاپ اول، تهران: شرکت توسعه فضاهای فرهنگی شهرداری تهران.##اکرمی، غلامرضا (1382). تعریف معماری، گام اول آموزش (چالش‌ها و تناقضات). هنرهای زیبا، 16 (16)، 48-33. ##ابراهمیان، کریستینه؛ وزیری فراهانی، بهرام؛ ملاصالحی، ودیهه؛ طوفان، سحر و مرادی‌نسب، حسین (1399). مقایسه تطبیقی برنامه‌های درسی جدید رشته مهندسی معماری در مقطع کارشناسی با برنامه درسی قدیم دانشگاه‌های ایران. نشریه مطالعات برنامه درسی، 11 (21)، 377-345.##ابراهیم کافوری، کیمیا؛ ملکی، حسن و خسروی ‌بابادی، علی‌اکبر (۱۳۹۴). بررسی نقش عناصر برنامه‌ درسی کلاین در افت‌ تحصیلی ریاضی سال اول دوره متوسطه از دیدگاه شرکای برنامه درسی. مجله پژوهش در برنامه‌ریزی ‌درسی، 12 (44)، 62-50.##ابن خلدون، عبدالرحمن (1382). مقدمه. ترجمه محمد پرویز گنابادی، جلد دوم، چاپ اول، تهران: علمی و فرهنگی.##ابن سینا، حسین بن عبدالله (1364). النجاه من الغرق فی بحر الضلالات. ویرایش و دیباچه محمدتقی دانش‌پژوه، چاپ اول، تهران: دانشگاه تهران. ##بختیاری‌نژاد، فیروز و شیخان، ناهید (1395). توسعه فن‌آوری در کشور با بازبینی برنامه درسی رشته‌های مهندسی. فصلنامه آموزش مهندسی ایران، 18 (70)، 36-21.##تاجر، سعید علی و ولدی، شایسته (1397). بازنگری شیوه‌ آموزش درس "تأسیسات مکانیکی" رشته‌ معماری و پیشنهاد یک سیستم کمک آموزشی، مبتنی بر تکنولوژی واقعیت افزوده. فصلنامه آموزش مهندسی ایران، 20 (77)، 112-92.##تفضلی، زهره (1396). بازاندیشی نسبت نظر و عمل در کار معمار، با تکیه بر خوانش گادامر از آرای ارسطو درباره "حکمت عملی". دو فصلنامه مطالعات معماری ایرانی، 6 (12)، 157-133. ##تقی‌زاده، کتایون و وجدان‌زاده، لادن (1396). تحلیلی بر ضرورت استفاده از مدل فیزیکی در آموزش دروس سازه‌ای بر اساس مدل یادگیری بلوم (مطالعه موردی: درس سیستم‌های ساختمانی دانشجویان معماری دانشگاه تهران). فصلنامه آموزش مهندسی ایران، 19 (73)، 117-89.##تقی‌زاده، محسن؛ نیستانی، محمدرضا و شریفیان، فریدون (1397). واکاوی پداگوژی مبتنی بر عمل و تعیین چارچوب برنامه درسی آن در آموزش عالی. پژوهش‌نامه مبانی تعلیم و تربیت، 1 (15)، 135–116. ##جاریانی، ابوالقاسم (1392). برنامه‌ریزی درسی در آموزش‌های فنی و حرفه‌ای: چرا و چگونه؟. مجله رشد آموزش فنی و حرفه‌ای و کار دانش، 8 (3)، 13-9.##جمیری، وحیده؛ حاتمی، جواد؛ اسکندر فتحی، آذر و پاکدل فرد، محمدرضا (1389). بررسی میزان انطباق برنامه درسی رشته کارشناسی مهندسی معماری با نیازهای بازار کار در ایران. دو فصلنامه مطالعات برنامه درسی آموزش عالی، 1 (2)، 133-111. ##حافظی، اکرم؛ عباسی، عفت؛ نیکنامی، شمس‌الدین و نوه ابراهیم، عبدالرحیم (1396). فرآیند تدوین برنامه‌ درسی برای دوره کارشناسی پیوسته بهداشت مدارس و اعتبارسنجی آن از دیدگاه متخصصان برنامه##حجت، عیسی (1389). مشق معماری. چاپ اول، تهران: دانشگاه تهران.##حجت، عیسی (1391). معماران کوچک: آموزش معماری از آموزش سینه به سینه تا آموزش شانه به شانه. فصلنامه آموزش مهندسی ایران، 4 (56)، 53-37.##خسروی، محبوبه؛ فتحی واجارگاه، کورش؛ ملکی، حسن و نوروزی، داریوش (1392). واکاوی پذیرش نوآوری‌های برنامه درسی در نظام آموزش عالی (مورد مطالعه: آئین‌نامه بازنگری برنامه درسی دانشگاه‌های ایران). فصلنامه روا‌‌ن‌شناسی تربیتی، 9 (27)، 166-135. ##دهخدا، علی اکبر (1377). لغت‌نامه. چاپ اول، تهران: دانشگاه تهران.##رزاقی اصل، سینا (1390). ارتباط میان نظریه و عمل در آموزش رشته‌های حرفه‌مبنا، نمونه موردی حرفه-دانش طراحی شهری. معماری و شهرسازی آرمان‌شهر، 4 (6)، 26-21. ##زین‌الدینی میمند، زهرا؛ نادری، عزت‌الله؛ شریعتمداری، علی و سیف نراقی، مریم (1389). ارائه الگوی راهنمای تدوین برنامه درسی بر اساس بررسی میزان آگاهی اعضای هیئت علمی دانشگاه آزاد اسلامی واحد کرمان از محورهای اساسی برنامه‌ریزی درسی. فصلنامه رهبری و مدیریت آموزشی، دانشگاه آزاد اسلامی واحدگرمسار، 4 (4)، 128-99. ##سلطانی، اصغر (1389). "تبیین ویژگی‌های برنامه ‌درسیِ آموزش علوم مبتنی بر مؤلفه‌های ماهیت علم". رساله دکتری، برنامه‌ریزی درسی. اصفهان: دانشگاه اصفهان. ##سیف، علی اکبر (1394). روان‌شناسی پرورشی نوین. چاپ هشتم، تهران: دوران.##شانک، دیل اچ. (1395). نظریه‌های یادگیری. ترجمه یوسف کریمی، چاپ سوم، تهران: ویرایش. ##شریعت‌راد، فرهاد و مهدوی‌پور، حسین (1387). ارزیابی نقش درس طرح معماری 4 در توان حرفه‌ای دانش‌آموختگان معماری دانشگاه یزد. هنرهای زیبا، (36)، 57-49. ##شورای عالی برنامه‌ریزی (1377، 1384، 1392، 1395). مشخصات کلی برنامه و سرفصل دروس دوره کارشناسی مهندسی معماری. تهران: وزارت فرهنگ و آموزش عالی. ##شهامت، هادی؛ ندیمی، حمید؛ قره بگلو، مینو و کرامتی، انسی (1398). ارزیابی برنامه درسی پنهان رشته معماری بر اساس اخلاق اسلامی. صفه، 29 (84)، 20-5.##صداقتی، عباس و حجت، عیسی (1398). محتوای آموزش معماری در ایران و میزان موفقیت دوره کارشناسی در انتقال این محتوا. مطالعات معماری ایران، 8 (15)، 112-91.##طاقی، زهرا (1387). تأملی در تبعات رشد کمی دوره کارشناسی معماری در دانشگاه‌های کشور. صفه، 17 (46)، 134 - 125.##علایی، علی (1380). نگاهی به تنوع دانش‌ها در معماری. صفه، 11 (32)، 117-104. ##علایی، علی (1389). افزایش تعداد پذیرفته‌شدگان رشته مهندسی معماری و تبعات آن. صفه، 20 (51)، 48-41. ##علی‌الحسابی، مهران و نوروزیان ملکی، سعید (1388). تجربه آموزش طراحی در مدارس معماری. نشریه علمی فن‌آوری آموزش، 3 (3)، 220-207. ##علیاری، شهلا؛ ملکی، حسن؛ پازارگادی، مهرنوش و عباس‌پور، عباس (1391). تدوین و استانداردسازی شاخص‌های ارزش‌یابی کیفیت و اعتبارسنجی برنامه درسی دوره کارشناسی پیوسته رشته پرستاری دانشگاه‌های علوم پزشکی کشور. مجله دانشگاه علوم پزشکی ارتش جمهوری اسلامی ایران، 10 (37)، 61-50. ##فتحی واجارگاه، کورش و شفیعی، ناهید (1386). ارزش‌یابی کیفیت برنامه درسی دانشگاهی (آموزش بزرگسالان). فصلنامه مطالعات برنامه درسی، 2 (5)، 27-1. ##فتحی واجارگاه، کورش؛ خسروی بابادی، علی‌اکبر و حاجتمند، فرزانه (1393الف). ارزیابی کیفیت درونی برنامه درسی دوره دکترای اخلاق پزشکی دانشگاه‌های علوم پزشکی ایران از دیدگاه استادان و دانشجویان. مجله اخلاق پزشکی، 8 (27)، 152-129. ##فتحی واجارگاه، کورش؛ موسی‎‌پور، نعمت اله و یادگارزاده، غلامرضا (1393ب). برنامه‌ریزی درسی آموزش عالی: مقدمه‌ای بر مفاهیم، دیدگاه‌ها و الگوها. چاپ اول، تهران: مؤسسه کتاب مهربان نشر.##فرضیان، محمد و کرباسی، عاطفه (1393). "دست‌ساخته‌ها – تجربه شخصی" یادگیری از راه ساختن در آموزش معماری. هنرهای زیبا، 19 (3)، 96-87.##قدوسی‌فر، سید هادی؛ اعتصام، ایرج؛ حبیب، فرح و پناهی برجامی، هاجر (1391). آموزش سنتی معماری در ایران و ارزیابی آن از دیدگاه یادگیری مبتنی بر مغز. مطالعات معماری ایران، 1 (1)، 58-39.##کلاین، فرانسیس (1369). استفاده از یک مدل تحقیقاتی به‌عنوان راهنمای فرآیند برنامه‌ریزی درسی. ترجمه محمود مهرمحمدی. فصلنامه تعلیم و تربیت، 6 (1)، 32-19. ##گودرزوند چگینی، مهرداد (1397). رویکرد دانشگاه‌های نسل چهارم کار و عمل (مورد مطالعه: دانشگاه‌های کمبریج، استنفورد و هاروارد). فصلنامه آموزش مهندسی ایران، 20 (78)، 16-1.##مظاهری، حسن (1395). " الگوی طراحی برنامه درسی شایستگی‌محور دوره ابتدایی مبتنی بر اسناد تحول بنیادین". رساله دکتری، برنامه‌ریزی درسی. دانشگاه آزاد اسلامی، واحد اراک. ##معماریان، حسین (1381). تضمین کیفیت آموزش مهندسی معدن در ایران. فصل‌نامه آموزش مهندسی ایران، 5 (19)، 48-15. ##مهر محمدی، محمود (1381). برنامه درسی-نظرگاه‌ها-رویکردها و چشم‌اندازها. چاپ اول، مشهد: آستان قدس. ##نادری، عزت‌الله (1392). طراحی و اعتبارسنجی الگوی برنامه درسی فعالیت‌های فوق برنامه دانش‌آموزان مقطع متوسطه با تأکید بر آموزش عمومی ناجا. مجله مطالعات تأمین اجتماعی، 4 (35)، 82-47. ##نعمتی، محمدعلی (1383). گزارش ملی آموزش عالی. چاپ اول، تهران: مؤسسه پژوهش و برنامه‌ریزی در آموزش عالی.##نقره‌کار، عبدالحمید و دژپسند، ساحل (1397). ارزیابی نظریه یادگیری کلب در آموزش معماری از منظر اسلامی. دو فصلنامه معماری و شهرسازی ایران، 9 (15)، 192-175.##نوروززاده، رضا؛ محمودی، رضا؛ فتحی واجارگاه، کوروش و نوه ابراهیم، عبدالرحیم (1385). وضعیت سهم مشارکت دانشگاه‌ها در بازنگری برنامه‌های درسی مصوب شورای عالی برنامه‌ریزی. فصلنامه پژوهش و برنامه‌ریزی در آموزش عالی، 4 (12)، 93-71.##نیلی، محمدرضا؛ مقتدایی، لیلا؛ نظری، حسین و موسوی، ستاره (1395). بررسی نگرش‌های دانش‌آموختگان فنی مهندسی دانشگاه اصفهان در راستای کیفیت برنامه‌های درسی تجربه‌شده. فصلنامه آموزش مهندسی ایران، 18 (69)، 76-55.##وفامهر، محسن و صنایعیان، هانیه (1387). بررسی آموزش مدارس معماری و تکنیکی در ایران و جهان. سومین همایش آموزش معماری. تهران: دانشگاه تهران، پردیس هنرهای زیبا. 151-131. ##یارمحمدیان، محمدحسین (1394). مبانی و اصول برنامه‌ریزی درسی. چاپ چهاردهم، تهران: یادواره کتاب. ##Abuelma’atti, M.T. (2002). Higher Engineering Education: Which Type Is Really Needed? Engineering Science or Engineering Technology. In The 6th Saudi Engineering Conference. Dhahran: Kfupm. 211-223. ##Altbach, P.G. (1988). Comparative studies in higher education, in Postlethwaite, The Encyclopedia of Comparative Education and National Systems of Education. Teichler, U. (Ed.), Oxford: Pergamon Press. ##Bergström, A. (2014). Architecture and the rise of practice in education. Architectural Theory Review, 19 (1), 10-21. ##Boud, D. (2012). Problematising practice-based education. In Practice-Based Education. Germany (Paderborn): Brill Sense.‌ 55-68. ##Boud, D. & Garrick, J. (1999). Understandings of Workplace Learning, Understanding Learning at Work. Garrick, J. (Ed.), London: Routledge. ##Chakradeo, U. (2010). Design pedagogy-a tested path. ArchNet-IJAR: International Journal of Architectural Research, 4 (2/3), 107-115.‌##Coleman, N. (2010). The limits of professional architectural education. International Journal of Art & Design Education, 29 (2), 200-212.‌##Collins, A.; Brown, J.S. & Newman, S.E. (1989). Cognitive apprenticeship; teaching the crafts of reading, writing, and mathematics. In Knowing, learning, and instruction, essays in honor of Robert Glaser. Resnick, L.B. (Ed.). New Jersey: Lawrence Erlbaum Associates Publishers.##Davis, G. (2014). The university plan 2011- 2014, the Melbourne vision: Growing Esteem. The University of Melbourne: Published by Senior Vice-Principal.##Demirkan, H. & Demirbaş, Ö.O. (2010). The effects of learning styles and gender on the academic performance of interior architecture students. Procedia - Social and Behavioral Sciences, 2 (2), 1390-1394. ##Eash, M.J. (1991). Curriculum Components. In: International Encyclopedia of Curriculum. Lewy, A. (Ed.). Oxford: Pergamon Press. 67-69. ##Eisner, E.W. (1984). No easy answers: Joseph Schwab’s contributions to curriculum. Curriculum Inquiry, 14 (2), 201-210.‌##Elkjaer, B. (2003). Organizational learning with a pragmatic slant. International Journal of Lifelong Education, 22 (5), 481-494.‌##Elo, S. & Kyngäs, H. (2008). The qualitative content analysis process. Journal of advanced nursing, 62 (1), 107-115.‌##Gates, A. & Higgs, J. (2013). Realising Wise Practitioners. In Realising exemplary practice-based education. Rotterdam: SensePublishers. ##Gaudin, O. (2020). Toward an Environment-based Pedagogy of Creativity: Learning from the Bauhaus and Dewey’s Pragmatism. Published in: Johannes Warda (Ed.). Beyond Bauhaus. New Approaches to Architecture and Design Theory. Heidelberg: hg. von Johannes Warda. ##Harriss, H. (2015). “Architecture Live Projects: acquiring and applying missing practice-ready skills”. Doctoral dissertation, Oxford Brookes University.‌ ##Hsiu-Fang, H. & Shannon, S.E. (2005). Three approaches to qualitative content analysis. Qualitative health research, 15 (9), 1277-1288. ##Jacobs, R.L. & Park, Y. (2009). A Proposed Conceptual Framework of Workplace Learning: Implications for Theory Development and Research in Human Resource Development. Human Resource Development Review, 8 (2), 133-150. ##NCIHE. (1997). “Higher education in the learning society”. Report of the National Committee of Inquiry into Higher Education. [Dearing Report], London: HMSO.##Nevo, D. (1995). School based evaluation: A dialogue for school improvement. Oxford, U.K.: Pergamon.##Null, W. (2011). Curriculum: From theory to practice. United Kingdom: Rowman and Littlefield Publishers, Inc. ##Podhalański, B.M. (2016). Practical training for architecture students from an employer’s point of view. Global Journal of Engineering Education, 18 (3), 218-222. ##Ratcliff, J.L. (1996). What is a curriculum and what should it be? Handbook of the undergraduatecurriculum: a comprehensive guide to purposes, structures, practices, and change. San Francisco: Jossey Boss Publisher.##Richards, J.C. (2013). Curriculum approaches in language teaching: Forward, central, and backward design. Relc Journal, 44 (1), 5-33.‌##Rodriguez, C.; Hudson, R. & Niblock, C. (2018). Collaborative learning in architectural education: Benefits of combining conventional studio, virtual design studio and live projects. British Journal of Educational Technology, 49 (3), 337-353. ##Stark, J.S. & Lattuca, L.R. (1997). Shaping the College Curriculum: Academic Plans in Action. Boston: Allyn & Bacon. ##Taba, H. (1962). Curriculum Development: Theory and Practice. Journal of Technology Transfer, 31 (5), 599-603.##Tyler, R.W. (2013). Basic principles of curriculum and instruction. USA: University of Chicago press.‌##Van den Akker, J. (2013). Curricular Development Research as a Specimen of Educational Design Research. Educational Design Research, 2 (1), 52-71.##Van den Akker, J.; Kuiper, W. & Hameyer, U. (2003). Curriculum landscapes and trends. Dordrecht: Kluwer Academic Publishers.‌ ##Walker, D.F. (2002). Fundamentals of curriculum: Passion and vocationalism. UK: Routledge.‌##Wiles, J. & Bondi, J. (1989). Curriculum development: A guide to practice. Columbus. Ohio: Merrill.‌##Wissema, J.G. (2009). Towards the third generation university: Managing the university in transition. Cheltenham: Edward Elgar Publishing.‌##Yu, Q. (2020). Reform and Innovation of Curriculum System of Architecture Specialty Under the Application-Oriented Training Objectives. In International Conference on Modern Educational Technology and Innovation and Entrepreneurship. Paris: Atlantis Press. 231-236. ##Zais, R.S. (1976). Curriculum: Principles and foundations. USA: Ty Crowell Company.##URL 1: https://www.uia-architectes.org/en/commission/architecture-education/. (access date: 2021/09/03).## URL 2: http://www.eaae.be (access date: 2012/09/27).##URL 3: https://unesdoc.unesco.org (access date: 2020/02/17).##URL 4: https://fa.irunesco.org/department-of-education/ (access date: 2021/03/22).##آزاد، مصطفی؛ خامه‌چیان، اسما و فرشچی، حمیدرضا (1396). معماری و ابعاد آموزش آن بر پایه متون حکمی (با تأکید بر حفظ هویت ایرانِ اسلامی). نشریه معماری و شهرسازی آرمان‌شهر، 10 (19)، 10-1.##افندی، جعفر (1375). رساله معماریه. ترجمه مهرداد قیومی بیدهندی، چاپ اول، تهران: شرکت توسعه فضاهای فرهنگی شهرداری تهران.##اکرمی، غلامرضا (1382). تعریف معماری، گام اول آموزش (چالش‌ها و تناقضات). هنرهای زیبا، 16 (16)، 48-33. ##ابراهمیان، کریستینه؛ وزیری فراهانی، بهرام؛ ملاصالحی، ودیهه؛ طوفان، سحر و مرادی‌نسب، حسین (1399). مقایسه تطبیقی برنامه‌های درسی جدید رشته مهندسی معماری در مقطع کارشناسی با برنامه درسی قدیم دانشگاه‌های ایران. نشریه مطالعات برنامه درسی، 11 (21)، 377-345.##ابراهیم کافوری، کیمیا؛ ملکی، حسن و خسروی ‌بابادی، علی‌اکبر (۱۳۹۴). بررسی نقش عناصر برنامه‌ درسی کلاین در افت‌ تحصیلی ریاضی سال اول دوره متوسطه از دیدگاه شرکای برنامه درسی. مجله پژوهش در برنامه‌ریزی ‌درسی، 12 (44)، 62-50.##ابن خلدون، عبدالرحمن (1382). مقدمه. ترجمه محمد پرویز گنابادی، جلد دوم، چاپ اول، تهران: علمی و فرهنگی.##ابن سینا، حسین بن عبدالله (1364). النجاه من الغرق فی بحر الضلالات. ویرایش و دیباچه محمدتقی دانش‌پژوه، چاپ اول، تهران: دانشگاه تهران. ##بختیاری‌نژاد، فیروز و شیخان، ناهید (1395). توسعه فن‌آوری در کشور با بازبینی برنامه درسی رشته‌های مهندسی. فصلنامه آموزش مهندسی ایران، 18 (70)، 36-21.##تاجر، سعید علی و ولدی، شایسته (1397). بازنگری شیوه‌ آموزش درس "تأسیسات مکانیکی" رشته‌ معماری و پیشنهاد یک سیستم کمک آموزشی، مبتنی بر تکنولوژی واقعیت افزوده. فصلنامه آموزش مهندسی ایران، 20 (77)، 112-92.##تفضلی، زهره (1396). بازاندیشی نسبت نظر و عمل در کار معمار، با تکیه بر خوانش گادامر از آرای ارسطو درباره "حکمت عملی". دو فصلنامه مطالعات معماری ایرانی، 6 (12)، 157-133. ##تقی‌زاده، کتایون و وجدان‌زاده، لادن (1396). تحلیلی بر ضرورت استفاده از مدل فیزیکی در آموزش دروس سازه‌ای بر اساس مدل یادگیری بلوم (مطالعه موردی: درس سیستم‌های ساختمانی دانشجویان معماری دانشگاه تهران). فصلنامه آموزش مهندسی ایران، 19 (73)، 117-89.##تقی‌زاده، محسن؛ نیستانی، محمدرضا و شریفیان، فریدون (1397). واکاوی پداگوژی مبتنی بر عمل و تعیین چارچوب برنامه درسی آن در آموزش عالی. پژوهش‌نامه مبانی تعلیم و تربیت، 1 (15)، 135–116. ##جاریانی، ابوالقاسم (1392). برنامه‌ریزی درسی در آموزش‌های فنی و حرفه‌ای: چرا و چگونه؟. مجله رشد آموزش فنی و حرفه‌ای و کار دانش، 8 (3)، 13-9.##جمیری، وحیده؛ حاتمی، جواد؛ اسکندر فتحی، آذر و پاکدل فرد، محمدرضا (1389). بررسی میزان انطباق برنامه درسی رشته کارشناسی مهندسی معماری با نیازهای بازار کار در ایران. دو فصلنامه مطالعات برنامه درسی آموزش عالی، 1 (2)، 133-111. ##حافظی، اکرم؛ عباسی، عفت؛ نیکنامی، شمس‌الدین و نوه ابراهیم، عبدالرحیم (1396). فرآیند تدوین برنامه‌ درسی برای دوره کارشناسی پیوسته بهداشت مدارس و اعتبارسنجی آن از دیدگاه متخصصان برنامه##حجت، عیسی (1389). مشق معماری. چاپ اول، تهران: دانشگاه تهران.##حجت، عیسی (1391). معماران کوچک: آموزش معماری از آموزش سینه به سینه تا آموزش شانه به شانه. فصلنامه آموزش مهندسی ایران، 4 (56)، 53-37.##خسروی، محبوبه؛ فتحی واجارگاه، کورش؛ ملکی، حسن و نوروزی، داریوش (1392). واکاوی پذیرش نوآوری‌های برنامه درسی در نظام آموزش عالی (مورد مطالعه: آئین‌نامه بازنگری برنامه درسی دانشگاه‌های ایران). فصلنامه روا‌‌ن‌شناسی تربیتی، 9 (27)، 166-135. ##دهخدا، علی اکبر (1377). لغت‌نامه. چاپ اول، تهران: دانشگاه تهران.##رزاقی اصل، سینا (1390). ارتباط میان نظریه و عمل در آموزش رشته‌های حرفه‌مبنا، نمونه موردی حرفه-دانش طراحی شهری. معماری و شهرسازی آرمان‌شهر، 4 (6)، 26-21. ##زین‌الدینی میمند، زهرا؛ نادری، عزت‌الله؛ شریعتمداری، علی و سیف نراقی، مریم (1389). ارائه الگوی راهنمای تدوین برنامه درسی بر اساس بررسی میزان آگاهی اعضای هیئت علمی دانشگاه آزاد اسلامی واحد کرمان از محورهای اساسی برنامه‌ریزی درسی. فصلنامه رهبری و مدیریت آموزشی، دانشگاه آزاد اسلامی واحدگرمسار، 4 (4)، 128-99. ##سلطانی، اصغر (1389). "تبیین ویژگی‌های برنامه ‌درسیِ آموزش علوم مبتنی بر مؤلفه‌های ماهیت علم". رساله دکتری، برنامه‌ریزی درسی. اصفهان: دانشگاه اصفهان. ##سیف، علی اکبر (1394). روان‌شناسی پرورشی نوین. چاپ هشتم، تهران: دوران.##شانک، دیل اچ. (1395). نظریه‌های یادگیری. ترجمه یوسف کریمی، چاپ سوم، تهران: ویرایش. ##شریعت‌راد، فرهاد و مهدوی‌پور، حسین (1387). ارزیابی نقش درس طرح معماری 4 در توان حرفه‌ای دانش‌آموختگان معماری دانشگاه یزد. هنرهای زیبا، (36)، 57-49. ##شورای عالی برنامه‌ریزی (1377، 1384، 1392، 1395). مشخصات کلی برنامه و سرفصل دروس دوره کارشناسی مهندسی معماری. تهران: وزارت فرهنگ و آموزش عالی. ##شهامت، هادی؛ ندیمی، حمید؛ قره بگلو، مینو و کرامتی، انسی (1398). ارزیابی برنامه درسی پنهان رشته معماری بر اساس اخلاق اسلامی. صفه، 29 (84)، 20-5.##صداقتی، عباس و حجت، عیسی (1398). محتوای آموزش معماری در ایران و میزان موفقیت دوره کارشناسی در انتقال این محتوا. مطالعات معماری ایران، 8 (15)، 112-91.##طاقی، زهرا (1387). تأملی در تبعات رشد کمی دوره کارشناسی معماری در دانشگاه‌های کشور. صفه، 17 (46)، 134 - 125.##علایی، علی (1380). نگاهی به تنوع دانش‌ها در معماری. صفه، 11 (32)، 117-104. ##علایی، علی (1389). افزایش تعداد پذیرفته‌شدگان رشته مهندسی معماری و تبعات آن. صفه، 20 (51)، 48-41. ##علی‌الحسابی، مهران و نوروزیان ملکی، سعید (1388). تجربه آموزش طراحی در مدارس معماری. نشریه علمی فن‌آوری آموزش، 3 (3)، 220-207. ##علیاری، شهلا؛ ملکی، حسن؛ پازارگادی، مهرنوش و عباس‌پور، عباس (1391). تدوین و استانداردسازی شاخص‌های ارزش‌یابی کیفیت و اعتبارسنجی برنامه درسی دوره کارشناسی پیوسته رشته پرستاری دانشگاه‌های علوم پزشکی کشور. مجله دانشگاه علوم پزشکی ارتش جمهوری اسلامی ایران، 10 (37)، 61-50. ##فتحی واجارگاه، کورش و شفیعی، ناهید (1386). ارزش‌یابی کیفیت برنامه درسی دانشگاهی (آموزش بزرگسالان). فصلنامه مطالعات برنامه درسی، 2 (5)، 27-1. ##فتحی واجارگاه، کورش؛ خسروی بابادی، علی‌اکبر و حاجتمند، فرزانه (1393الف). ارزیابی کیفیت درونی برنامه درسی دوره دکترای اخلاق پزشکی دانشگاه‌های علوم پزشکی ایران از دیدگاه استادان و دانشجویان. مجله اخلاق پزشکی، 8 (27)، 152-129. ##فتحی واجارگاه، کورش؛ موسی‎‌پور، نعمت اله و یادگارزاده، غلامرضا (1393ب). برنامه‌ریزی درسی آموزش عالی: مقدمه‌ای بر مفاهیم، دیدگاه‌ها و الگوها. چاپ اول، تهران: مؤسسه کتاب مهربان نشر.##فرضیان، محمد و کرباسی، عاطفه (1393). "دست‌ساخته‌ها – تجربه شخصی" یادگیری از راه ساختن در آموزش معماری. هنرهای زیبا، 19 (3)، 96-87.##قدوسی‌فر، سید هادی؛ اعتصام، ایرج؛ حبیب، فرح و پناهی برجامی، هاجر (1391). آموزش سنتی معماری در ایران و ارزیابی آن از دیدگاه یادگیری مبتنی بر مغز. مطالعات معماری ایران، 1 (1)، 58-39.##کلاین، فرانسیس (1369). استفاده از یک مدل تحقیقاتی به‌عنوان راهنمای فرآیند برنامه‌ریزی درسی. ترجمه محمود مهرمحمدی. فصلنامه تعلیم و تربیت، 6 (1)، 32-19. ##گودرزوند چگینی، مهرداد (1397). رویکرد دانشگاه‌های نسل چهارم کار و عمل (مورد مطالعه: دانشگاه‌های کمبریج، استنفورد و هاروارد). فصلنامه آموزش مهندسی ایران، 20 (78)، 16-1.##مظاهری، حسن (1395). " الگوی طراحی برنامه درسی شایستگی‌محور دوره ابتدایی مبتنی بر اسناد تحول بنیادین". رساله دکتری، برنامه‌ریزی درسی. دانشگاه آزاد اسلامی، واحد اراک. ##معماریان، حسین (1381). تضمین کیفیت آموزش مهندسی معدن در ایران. فصل‌نامه آموزش مهندسی ایران، 5 (19)، 48-15. ##مهر محمدی، محمود (1381). برنامه درسی-نظرگاه‌ها-رویکردها و چشم‌اندازها. چاپ اول، مشهد: آستان قدس. ##نادری، عزت‌الله (1392). طراحی و اعتبارسنجی الگوی برنامه درسی فعالیت‌های فوق برنامه دانش‌آموزان مقطع متوسطه با تأکید بر آموزش عمومی ناجا. مجله مطالعات تأمین اجتماعی، 4 (35)، 82-47. ##نعمتی، محمدعلی (1383). گزارش ملی آموزش عالی. چاپ اول، تهران: مؤسسه پژوهش و برنامه‌ریزی در آموزش عالی.##نقره‌کار، عبدالحمید و دژپسند، ساحل (1397). ارزیابی نظریه یادگیری کلب در آموزش معماری از منظر اسلامی. دو فصلنامه معماری و شهرسازی ایران، 9 (15)، 192-175.##نوروززاده، رضا؛ محمودی، رضا؛ فتحی واجارگاه، کوروش و نوه ابراهیم، عبدالرحیم (1385). وضعیت سهم مشارکت دانشگاه‌ها در بازنگری برنامه‌های درسی مصوب شورای عالی برنامه‌ریزی. فصلنامه پژوهش و برنامه‌ریزی در آموزش عالی، 4 (12)، 93-71.##نیلی، محمدرضا؛ مقتدایی، لیلا؛ نظری، حسین و موسوی، ستاره (1395). بررسی نگرش‌های دانش‌آموختگان فنی مهندسی دانشگاه اصفهان در راستای کیفیت برنامه‌های درسی تجربه‌شده. فصلنامه آموزش مهندسی ایران، 18 (69)، 76-55.##وفامهر، محسن و صنایعیان، هانیه (1387). بررسی آموزش مدارس معماری و تکنیکی در ایران و جهان. سومین همایش آموزش معماری. تهران: دانشگاه تهران، پردیس هنرهای زیبا. 151-131. ##یارمحمدیان، محمدحسین (1394). مبانی و اصول برنامه‌ریزی درسی. چاپ چهاردهم، تهران: یادواره کتاب. ##Abuelma’atti, M.T. (2002). Higher Engineering Education: Which Type Is Really Needed? Engineering Science or Engineering Technology. In The 6th Saudi Engineering Conference. Dhahran: Kfupm. 211-223. ##Altbach, P.G. (1988). Comparative studies in higher education, in Postlethwaite, The Encyclopedia of Comparative Education and National Systems of Education. Teichler, U. (Ed.), Oxford: Pergamon Press. ##Bergström, A. (2014). Architecture and the rise of practice in education. Architectural Theory Review, 19 (1), 10-21. ##Boud, D. (2012). Problematising practice-based education. In Practice-Based Education. Germany (Paderborn): Brill Sense.‌ 55-68. ##Boud, D. & Garrick, J. (1999). Understandings of Workplace Learning, Understanding Learning at Work. Garrick, J. (Ed.), London: Routledge. ##Chakradeo, U. (2010). Design pedagogy-a tested path. ArchNet-IJAR: International Journal of Architectural Research, 4 (2/3), 107-115.‌##Coleman, N. (2010). The limits of professional architectural education. International Journal of Art & Design Education, 29 (2), 200-212.‌##Collins, A.; Brown, J.S. & Newman, S.E. (1989). Cognitive apprenticeship; teaching the crafts of reading, writing, and mathematics. In Knowing, learning, and instruction, essays in honor of Robert Glaser. Resnick, L.B. (Ed.). New Jersey: Lawrence Erlbaum Associates Publishers.##Davis, G. (2014). The university plan 2011- 2014, the Melbourne vision: Growing Esteem. The University of Melbourne: Published by Senior Vice-Principal.##Demirkan, H. & Demirbaş, Ö.O. (2010). The effects of learning styles and gender on the academic performance of interior architecture students. Procedia - Social and Behavioral Sciences, 2 (2), 1390-1394. ##Eash, M.J. (1991). Curriculum Components. In: International Encyclopedia of Curriculum. Lewy, A. (Ed.). Oxford: Pergamon Press. 67-69. ##Eisner, E.W. (1984). No easy answers: Joseph Schwab’s contributions to curriculum. Curriculum Inquiry, 14 (2), 201-210.‌##Elkjaer, B. (2003). Organizational learning with a pragmatic slant. International Journal of Lifelong Education, 22 (5), 481-494.‌##Elo, S. & Kyngäs, H. (2008). The qualitative content analysis process. Journal of advanced nursing, 62 (1), 107-115.‌##Gates, A. & Higgs, J. (2013). Realising Wise Practitioners. In Realising exemplary practice-based education. Rotterdam: SensePublishers. ##Gaudin, O. (2020). Toward an Environment-based Pedagogy of Creativity: Learning from the Bauhaus and Dewey’s Pragmatism. Published in: Johannes Warda (Ed.). Beyond Bauhaus. New Approaches to Architecture and Design Theory. Heidelberg: hg. von Johannes Warda. ##Harriss, H. (2015). “Architecture Live Projects: acquiring and applying missing practice-ready skills”. Doctoral dissertation, Oxford Brookes University.‌ ##Hsiu-Fang, H. & Shannon, S.E. (2005). Three approaches to qualitative content analysis. Qualitative health research, 15 (9), 1277-1288. ##Jacobs, R.L. & Park, Y. (2009). A Proposed Conceptual Framework of Workplace Learning: Implications for Theory Development and Research in Human Resource Development. Human Resource Development Review, 8 (2), 133-150. ##NCIHE. (1997). “Higher education in the learning society”. Report of the National Committee of Inquiry into Higher Education. [Dearing Report], London: HMSO.##Nevo, D. (1995). School based evaluation: A dialogue for school improvement. Oxford, U.K.: Pergamon.##Null, W. (2011). Curriculum: From theory to practice. United Kingdom: Rowman and Littlefield Publishers, Inc. ##Podhalański, B.M. (2016). Practical training for architecture students from an employer’s point of view. Global Journal of Engineering Education, 18 (3), 218-222. ##Ratcliff, J.L. (1996). What is a curriculum and what should it be? Handbook of the undergraduatecurriculum: a comprehensive guide to purposes, structures, practices, and change. San Francisco: Jossey Boss Publisher.##Richards, J.C. (2013). Curriculum approaches in language teaching: Forward, central, and backward design. Relc Journal, 44 (1), 5-33.‌##Rodriguez, C.; Hudson, R. & Niblock, C. (2018). Collaborative learning in architectural education: Benefits of combining conventional studio, virtual design studio and live projects. British Journal of Educational Technology, 49 (3), 337-353. ##Stark, J.S. & Lattuca, L.R. (1997). Shaping the College Curriculum: Academic Plans in Action. Boston: Allyn & Bacon. ##Taba, H. (1962). Curriculum Development: Theory and Practice. Journal of Technology Transfer, 31 (5), 599-603.##Tyler, R.W. (2013). Basic principles of curriculum and instruction. USA: University of Chicago press.‌##Van den Akker, J. (2013). Curricular Development Research as a Specimen of Educational Design Research. Educational Design Research, 2 (1), 52-71.##Van den Akker, J.; Kuiper, W. & Hameyer, U. (2003). Curriculum landscapes and trends. Dordrecht: Kluwer Academic Publishers.‌ ##Walker, D.F. (2002). Fundamentals of curriculum: Passion and vocationalism. UK: Routledge.‌##Wiles, J. & Bondi, J. (1989). Curriculum development: A guide to practice. Columbus. Ohio: Merrill.‌##Wissema, J.G. (2009). Towards the third generation university: Managing the university in transition. Cheltenham: Edward Elgar Publishing.‌##Yu, Q. (2020). Reform and Innovation of Curriculum System of Architecture Specialty Under the Application-Oriented Training Objectives. In International Conference on Modern Educational Technology and Innovation and Entrepreneurship. Paris: Atlantis Press. 231-236. ##Zais, R.S. (1976). Curriculum: Principles and foundations. USA: Ty Crowell Company.##URL 1: https://www.uia-architectes.org/en/commission/architecture-education/. (access date: 2021/09/03).## URL 2: http://www.eaae.be (access date: 2012/09/27).##URL 3: https://unesdoc.unesco.org (access date: 2020/02/17).##URL 4: https://fa.irunesco.org/department-of-education/ (access date: 2021/03/22). ##