Scientific Journal of Maremat & Me'mari-e Iran (quarterly)

other شناخت اصول معماری چندحسی در فضای آموزشی مدارس صفوی اصفهان Title: Discovery the principles of multi-sensory architecture in the educational environment safavid schools in Isfahan. معماري و شهرسازي معماري و شهرسازي پژوهشي Research original/ Regular Article ویژگی های فضای آموزشی برکیفیت آموزش موثر است اما متاسفانه فضاهای موجود، غالبا مطلوب نیستند و به تحقق اهداف آموزشی کمک نمی کنند. از طرفی طراحی فضای آموزشی به گونه ای که حواس گوناگون افراد درفضا فعال شود، تاثیرمثبتی درتحقق اهداف آموزشی دارد و طراحی بر مبنای نظریه معماری چند حسی، موجب فعال شدن حواس گوناگون می شود. یکی از مهمترین نظریه پردازان در حوزه معماری چند حسی، یوهانی پالاسما است که معماری مدرن را فاقد خصوصیات معماری چند حسی می داند بنابراین بعنوان نمونه موردی، مدارس پیش از دوران مدرن، انتخاب شده و از این میان مدارس صفوی اصفهان برگزیده شده اند چرا که در دوره صفوی تعداد بسیاری مدرسه در اصفهان احداث گردید تا جایی که به اصفهان دارالعلم شرق گفته می شد و این مطلب نشان از تعدد و اهمیت مدارس صفوی اصفهان دارد. سر چشمه تفکر معماری چند حسی از موضوع پدیدارشناسی نشات می گیرد و کتابهای زیادی با این موضوع نوشته شده و پژوهش هایی نیز درباره معماری چند حسی مهد کودک، موزه، فضای تجاری، فضای مسکونی و... انجام گرفته اما در زمینه شناخت اصول معماری چندحسی مدارس صفوی اصفهان پژوهشی صورت نگرفته و بنابراین در پژوهش پیش رو، به شکل کمی - کیفی و با هدف کاربردی و رویکرد آمیخته ای کمی – کیفی با استفاده از پرسشنامه طیف لیکرت کاری نو در حوزه فضاهای آموزشی انجام شده است. هدف این پژوهش، شناسایی اصول معماری چندحسی مدارس صفوی اصفهان است و پرسش اصلی این است که : کدام اصول معماری چند حسی را در فضای آموزشی مدارس صفوی اصفهان می توان یافت؟ در این پژوهش ابتدا با انجام مطالعات اسنادی وکتابخانه ای، در شاخه پدیدارشناسی شناخت اصول نظریه معماری چند حسی  انجام و 23 اصل حاصل و سپس، 17 مدرسه صفوی انتخاب شد که به دلیل مشکلات موجود از 12 مدرسه بازدید و عکسبرداری صورت گرفت و این اصول بصورت میدانی شناسایی شدند.   The characteristics of the educational space are effective in the quality of education, but unfortunately, the existing spaces are often not desirable and do not help to achieve the educational goals. On the other hand, the design of the educational space in such a way that the various senses of people are activated in the space has a positive effect on the realization of educational goals, and the design based on the theory of multi-sensory architecture activates the various senses. One of the most important theorists in the field of multi-sensory architecture is Yohani Palasma, who considers modern architecture to lack multi-sensory architecture characteristics, so as a case example, schools before the modern era were selected, and among them the Safavid schools of Isfahan were chosen because during the Safavid era, a large number of schools were built in Isfahan to the point where Isfahan was called "House of Knowledge of the East", and this shows the importance and abundance of Safavid schools in Isfahan. The source of the thought of multi-sensory architecture originates from the subject of phenomenology, and many books have been written on this topic, and researches have also been conducted on the multi-sensory architecture of kindergartens, museums, commercial spaces, residential spaces, etc. However, no research has been done about understanding the principles of multisensory architecture of Isfahan Safavid schools, and therefore, in the upcoming research, a new work has been done in the field of educational spaces in a quantitative and qualitative format, with a practical purpose, and a combined quantitative-qualitative approach, using a Likert scale questionnaire. The purpose of this research is to discover the principles of multy sensory architecture in the safavid schools in Isfahan, and the main question is: Which principles of multi-sensory architecture can be found in the educational space of Safavid schools of Isfahan? In this research, firstly, by conducting documentary and library studies, in the branch of phenomenology, the knowledge of the principles of multi-sensory architectural theory was carried out and 23 principles were obtained, and in the next part of the research, 17 Safavid schools of Isfahan were selected, and due to the existing problems, 12 schools were visited and photographed and these principles were identified in the field. فضای آموزشی, معماری چند حسی, یوهانی پالاسما, پدیدارشناسی, مدارس صفوی اصفهان. Educational environment, Multisensory architecture,Johani Pallasmaa, Phenomenology, Isfahan safavid schools 67 82 http://mmi.aui.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-2358-1&slc_lang=other&sid=1 Elham Valinejad الهام والی نژاد elham.valinejad@yahoo.com 10031947532846009846 10031947532846009846 No دانشگاه هنر اصفهان Niloofar Malek نیلوفر ملک n.malek@aui.ac.ir 10031947532846009847 10031947532846009847 Yes دانشگاه هنر اصفهان