fa ‌ارزیابی مولفه های موثر بر ارتقاء دلبستگی به مکان درفضاهای باز مجتمع های مسکونی معماري و شهرسازي معماري و شهرسازي پژوهشي Research original/ Regular Article دلبستگی به مکان، خلاصه‌ای منبعث از ادراک انسان از ابعاد کالبدی، ذهنی و رویدادهای مکان است. با این حس فضا به مکانی با ویژگی‌های حسی و رفتاری خاص برای انسان بدل می‌شود. در میان فضاهای مختلف، فضای باز با کارکردها، معانی و ویژگی‌های کالبدی خود می‌تواند نقش مهمی در کیفیت بخشیدن به فضاهای سکونت در شهرهای امروز داشته باشد. در نتیجه توجه طراحان به عوامل مؤثر در دلبستگی افراد به فضاهای باز در مجتمع‌های مسکونی می‌تواند نقش مؤثری در زیست پذیری این فضاها ایفا نماید. با توجه به اهمیت مفهوم دلبستگی به مکان در کیفیت بخشی به محیط، این تحقیق ابتدا به بررسی مفهوم دلبستگی و ابعاد آن، و سپس به &nbsp;تبیین شاخص‌های دلبستگی به مکان به شناسایی عوامل مؤثر بر احساس دلبستگی و سنجش آنها در بین متخصصان حوزه معماری و شهرسازی می&shy;پردازد. در واقع هدف این &nbsp;تحقیق، ارائه مدل دلبستگی به مکان و سنجش و تحلیل عوامل مؤثر بر میزان دلبستگی به فضاهای باز مسکونی در بین متخصصین می‌باشد. مقاله حاضر دارای روش توصیفی و تحلیلی می‌باشد و برای گردآوری اطلاعات از ابزارهای کتابخانه‌ای و پرسشنامه بهره گرفته شده است و از لحاظ هدف، کاربردی است. جامعه آماری آن را متخصصان حوزه معماری و شهرسازی و علوم تربیتی و روانشناسی تشکیل می‌دهند و نمونه‌ها به شیوه تصادفی انتخاب شده‌اند. سپس با استفاده از مؤلفه‌های مؤثر بر حس دلبستگی ، شاخص‌های پرسشنامه تجزیه و تحلیل شده است. پرسشنامه‌های جمع آوری شده، در محیط نرم افزار <span dir="LTR">Spss</span><strong> &nbsp;</strong>مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفته است. در این راستا از آزمون آماری تی تک نمونه‌ای و فریدمن استفاده شده است. نهایتا 34 شاخص در قالب 8 مؤلفه مورد سنجش قرار گرفته است. نتایج پژوهش نشان می دهد مؤلفه حس وابستگی ، حمایت اجتماعی و ارتباط عاطفی قوی با مکان به ترتیب مهم‌ترین مؤلفه‌های کالبدی مؤثر بر احساس دلبستگی در فضای باز مجتمع مسکونی هستند و فضاهای فاقد ایمنی و تاریک مهم‌ترین عامل‌ها برای عدم دلبستگی به مکان در میان ساکنان خواهند بود. &nbsp;Attachment to place is a summary of human perception of the physical, mental, and events of place. With this sense, space becomes a place with special sense and behavioral characteristics for humans. Among different spaces, open space with its functions, meanings and physical characteristics can play an important role in improving the quality of living spaces in todaychr(&#39;39&#39;)s cities. As a result, designerschr(&#39;39&#39;) attention to the effective factors in peoplechr(&#39;39&#39;)s attachment to open spaces in residential complexes can play an effective role in the livability of these spaces. Given the importance of attachment to space in improving the quality of the environment, this study, while examining the concept of attachment and its dimensions, by explaining the indicators of attachment to space to identify factors affecting the sense of attachment and measurement among experts in architecture and urban planning. In fact, the aim of the research is to provide a model of attachment to the place and to measure and analyze the factors affecting the degree of attachment to open residential spaces among specialists. The present article has a descriptive and analytical research method and library tools and questionnaires have been used to collect information and it is applied in terms of purpose. The statistical population consists of experts in the field of architecture, urban planning, educational sciences and psychology, and the samples were selected at random. Then, the indicators of the questionnaire were analyzed using the components that affect the sense of attachment. The collected questionnaires were analyzed in SPSS software environment. In this regard, the statistical test of T-sample and Friedman has been used. Based on this, 34 indicators have been measured in the form of 8 components. The summary of the research results shows that the component of sense of dependence, social support and strong emotional connection with place are the most important physical components affecting the feeling of attachment in the open space of the residential complex, respectively, and spaces without safety and darkness are the most important factors for non-attachment. They will be among the inhabitants. حس دلبستگی, مجتمع مسکونی, آزمون تک نمونه ای, آزمون فریدمن, ساکنین Attachment sense, residential complex, single sample test, Friedman test, residents 89 105 http://mmi.aui.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1797-1&slc_lang=fa&sid=1 mostafa arghiani مصطفی ارغیانی M.Arghyani@ub.ac.ir 10031947532846008608 10031947532846008608 Yes University of Bojnord دانشگاه بجنورد Seyed Mahdi Mirhashemi سید مهدی میرهاشمی Mirhashemi@ub.ac.ir 10031947532846008609 10031947532846008609 No University of Bojnord دانشگاه بجنورد